

ਸਿਗਰਟ ਪੀਣ ਦੇ ਢੰਗ
ਸਿਗਰਟ ਪੀਣਾ ਇਕ ਹੋਰ ਬਾਹਰ ਵੱਲ ਨੂੰ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ 'ਬਦਲਵੀਂ' ਹਰਕਤ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਨੂੰ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਬਾਰੇ ਕਈ ਕੁਝ ਹੋਰ ਵੀ ਦਸਦੀ ਹੈ। ਸੋ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿਚ ਗੱਲ ਕਰ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਚਿੰਤਾਤੁਰ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਹੱਥਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਸਿਗਰਟ ਪੀਣ ਦੇ ਢੰਗ ਬਾਰੇ ਕਾਫੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਇਹ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕ ਹਾਲਤ ਕੈਸੀ ਹੈ-ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਜਾਂ ਨਕਾਰਾਤਮਕ।
ਤਾਂ ਫਿਰ ਸਾਨੂੰ ਕੀ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ? ਖੋਜ ਦਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਸਿਗਰਟ ਪੀਣ ਵਾਲਾ 'ਸਕਾਰਾਤਮਕ’ ਮਨੋਦਸ਼ਾ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸਵੈ-ਭਰੋਸੇ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਸਿਗਰਟ ਦਾ ਧੂੰਆਂ ਉਪਰ ਵੱਲ ਨੂੰ ਛੱਡਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਧੂੰਆਂ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਨੂੰ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਸਬੰਧ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਮਾਨਸਿਕ ਹਾਲਤ, ਗੁੱਸਾ, ਉਦਾਸੀ ਜਾਂ ਖਿੱਝ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਜਿੰਨੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਇਹ ਧੂੰਆਂ ਛੱਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਨੀ ਹੀ ਉਸਦੀ ਉਹ ਭਾਵਨਾ ਤੇਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸੋ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਉਪਰ ਵੱਲ ਨੂੰ ਬੜੀ ਤੇਜ਼ ਧੂੰਆਂ ਛੱਡਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਉਸ ਵੇਲੇ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੇ ਉਹ ਤੇਜ਼ ਤੇਜ਼ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਨੂੰ ਧੂੰਆਂ ਛੱਡਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਦੀਆਂ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਵੀ ਉਨੀਆਂ ਹੀ ਪਰਬਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਆਦਤਾਂ (ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਆਪਣਾ ਨਿੱਜੀ ਤਰੀਕਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ) ਵਿਚ ਸਿਗਰਟ ਬੁਝਾਣ ਦਾ ਢੰਗ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਫਿਲਮਾਂ, ਨਾਟਕਾਂ, ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਅਤੇ ਸੌਦੇਬਾਜ਼ੀ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਾਰੀ ਦੇਖਿਆ ਹੋਵੇਗਾ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਸਿਗਰਟ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੀ ਦਬਾ ਕੇ ਬੁਝਾਂਦਾ ਹੈ (ਸਮਝੋ ਕਿ ਸਿਗਰਟ ਨੂੰ ਐਸ਼ਟਰੇ ਵਿਚ ਗੱਡ ਹੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ), ਤਾਂ ਮਤਲਬ ਹੈ ਹੁਣ ਉਹ ਆਪਣਾ ਮਨ ਬਣਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਗਲਾ ਕਦਮ ਚੁੱਕਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸਿਗਰਟ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ, ਲਟਕਾ ਲਟਕਾ ਕੇ ਬੁਝਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਮਨੋ- ਸਥਿਤੀ ਇਸ ਤੋਂ ਉਲਟ ਹੈ—ਕੋਈ ਗਲ ਮਨ ਵਿਚ ਖਟਕ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਬਣਿਆ-ਜਾ ਦੁਚਿੱਤੀ ਵਿਚ ਹੈ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ, ਲਟਕਾ ਲਟਕਾ ਕੇ ਡੂੰਘਾ ਕਸ਼ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਦਬਾਅ ਵਾਲੀ ਮਨੋਸਥਿਤੀ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਐਸੇ ਵਕਤ ਤੇ ਅਕਸਰ ਸਿਗਰਟ ‘ਬਦਲਵੀਂ ਹਰਕਤ' ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਸਗੋਂ ਇਹ ਸ਼ਾਇਦ ‘ਜ਼ਰੂਰਤ’ ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਕਈ ਵਾਰੀ ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਆਪਣੀ ਸਿਰਗਟ ਐਸ਼ਟਰੇ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦੇ ਦੇਖੋਗੇ ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਿਗਰਟ ਤੇ ਕੋਈ ਸੁਆਹ ਇਕੱਠੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਹੁੰਦੀ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿਗਰਟ ਨੂੰ ਅੰਗੂਠੇ ਨਾਲ ਝਟਕਾ ਦੇਂਦਿਆਂ ਵੀ ਦੇਖੋਗੇ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਸੁਆਹ ਝਟਕੇ ਨਾਲ ਲਾਹ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—ਪਰ ਸੁਆਹ ਤਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੀ ਨਹੀਂ! ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਇਕ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਤੇ ਉਤੇਜ਼ਨਾ ਭਰੀ ਮਨੋਸਥਿਤੀ ਦਾ ਚਿੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਜੇ ਸਿਗਾਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਕੁਝ ਵੱਖਰੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਸਬੰਧਤ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਵੱਖਰੀ ਕਿਸਮ ਦੇ ਲੋਕ ਹੀ ਸਿਗਾਰ ਪੀਂਦੇ ਹਨ-ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ