ਜੇ ਅਸੀਂ ਪਹੁੰਚੇ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਸਾਡੇ ਸਿਵਾਇ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਦਾ ਵੀ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਸਿਮਰਨ ਪੂਰਵਕ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸੋਚੋ ਅਤੇ ਦੇਖੋ। ਸਿਮਰਨ ਪੂਰਵਕ ਆਪਣੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝੋ, ਸਿਮਰਨ ਪੂਰਵਕ ਆਪਣੇ ਜੀਵ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕਰੋ, ਸਿਮਰਨ ਪੂਰਵਕ ਸੁਚੇਤ ਹੋ ਜਾਉ ਤੇ ਸੁੱਨਯ ਹੋ ਜਾਉ। ਅਤੇ ਇਹ ਖ਼ਿਆਲ ਰੱਖਣਾ ਕਿ ਕੋਈ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹਰੇਕ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਉੱਨੀ ਹੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਲੇਕਿਨ ਅਸੀਂ ਧਿਆਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਦੇਵਾਂਗੇ, ਅਸੀਂ ਉਸ ਤਰਫ਼ ਦੇਖਾਂਗੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਹੋ ਜਾਵਾਂਗੇ । ਜੇ ਇਕ ਬੀਜ ਬਿਰਛ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਬੀਜ ਬਿਰਛ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਵਿਵਸਥਾ ਜੁਟਾਉਣੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਬੀਜ ਬਿਰਛ ਹੋ ਸਕੇ। ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਖਾਦ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਰੌਸ਼ਨੀ ਜੁਟਾਉਣੀ ਹੋਵੇਗੀ।

ਕੀ ਹੈ ਪਾਣੀ, ਕੀ ਹੈ ਖਾਦ, ਕੀ ਹੈ ਰੌਸ਼ਨੀ, ਉਸ ਦੀ ਮੈਂ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ। ਜਿਗਿਆਸਾ, ਅਨੁਕਰਣ ਨਹੀਂ ਆਤਮਖੋਜ, ਈਸ਼ਵਰ ਨਹੀਂ, ਸੰਵੇਦਨਾ ਦੀ ਤਲਾਸ਼, ਅਤੇ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਭਰਨਾ ਨਹੀਂ, ਖ਼ਾਲੀ ਕਰ ਲੈਣਾ । ਇਹ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ। ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਭਰੋਸਾ ਹੈ, ਸਦਾ ਤੋਂ ਭਰੋਸਾ ਹੈ। ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਅਤੇ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਨਾ ਪਹੁੰਚੋ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਨਾ ਦੇਣਾ, ਸਮਝਣਾ ਕਿ ਕੁਝ ਗਲਤ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ। ਸਮਝਣਾ ਕਿ ਜਿਥੇ ਜਿਗਿਆਸਾ ਕਰਨੀ ਸੀ, ਉਥੇ ਸ਼ਰਧਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ । ਸਮਝਣਾ ਕਿ ਜਿਥੇ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਖੋਜਣਾ ਸੀ ਉਥੇ ਅਨੁਕਰਣ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ। ਸਮਝਣਾ ਕਿ ਜਿਥੇ ਸੰਵੇਦਨਾ ਗਹਿਰੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ, ਉਥੇ ਈਸ਼ਵਰ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਭਟਕ ਰਹੇ ਸੀ । ਸਮਝਣਾ ਕਿ ਜਿਥੇ ਸ਼ੂਨਯ ਹੋਣਾ ਸੀ ਉਥੇ ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਉਧਾਰੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਭਰ ਰਹੇ ਸੀ। ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ। ਅਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਲੁਕੋਣ ਦੇ ਲਈ, ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਅਸੀਂ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਸਾਡੇ ਕਰਮ ਹੀ ਬੁਰੇ ਹਨ, ਸਾਡੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਹੀ ਬੁਰੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਪਾ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਇਹ ਸਭ ਦਾ ਸਭ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਐਸਪੁਲੇਨੇਸ਼ੰਸ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਝੂਠੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਠੀਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਇਸੇ ਵੇਲੇਂ ਹਾਸਲ ਹੈ। ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਤਾਂ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਨੇ ਖੋਇਆ ਹੀ ਨਹੀਂ. ਅਸੀਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਹੀ ਖੜੇ ਹੋਏ। ਸਿਰਫ਼ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਹੋਰ ਜਗ੍ਹਾ ਭਟਕ ਰਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ, ਜੋ ਪਾਇਆ ਹੀ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਖੋਇਆ ਅਨੁਭਵ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਆਏ, ਆਪਣੇ ਉਸ ਕਿਲ੍ਹੇ ’ਤੇ ਜੋ ਸਭ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੈ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਇਥੇ ਹੀ ਤੇ ਹੁਣੇ ਹੀ ਹਾਸਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਈਸ਼ਵਰ ਕਰੇ, ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਮੁੜੇ । ਈਸ਼ਵਰ ਕਰੇ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਰਧਾ ਜਿਗਿਆਸਾ ਬਣੇ। ਈਸ਼ਵਰ ਕਰੇ, ਤੁਸੀਂ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਲੱਗ, ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰ ਪਿਆਸ ਅਤੇ ਸਿੱਕ ਪੈਦਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਕਿਸੇ ਦਿਨ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਪਰਮ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨੂੰ, ਪਰਮ ਸੁਹੱਪਣ ਨੂੰ ਜਾਣ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜਿਸ