

ਕਿ ਡੋਗਰੇ ਜੋ ਆਪ ਦੇ ਮੁਖੀਏ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਦ ਆਪ ਦੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਣਾ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਹੀ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਸੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰੋ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤਾ ਸਿਰੇ ਚਾੜ੍ਹਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਮਹਾਰਾਜਾ ਨੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਧਿਆਨ ਸਿੰਘ, ਗੁਲਾਬ ਸਿੰਘ, ਚੇਤ ਸਿੰਘ ਤੇ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸੱਦ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਂ ਇਹ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣ ਚੁੱਕਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਰਾਜ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡਾ ਹੀ ਹੱਥ ਬਹੁਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਸੋ ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਸਾਧੂ ਸੁਭਾਵ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਬੁਰਾ ਨਾ ਚਿਤਵਨਾ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਓਹਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰਨੀ। ਤਿੰਨਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਤਲਵਾਰਾਂ ਕੱਢ ਕੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਦੇ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤੀਆਂ ਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਹੁਕਮ ਦੇਵੋ। ਅਸੀਂ ਕਰਨ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹਾਂ। ਜੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਦੇਵੋ ਤਦ ਬਨਾਰਸ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ ਜਾਂ ਜਿਵੇਂ ਤੁਹਾਡੀ ਮਰਜ਼ੀ ਹੋਵੇ ਹੁਕਮ ਦੇਵੋ। ਫਿਰ ਜਦ ਦੋਸਤ ਮੁਹੰਮਦ ਖਾਂ ਕਾਬਲ ਵਾਲੇ ਨੇ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਤਦ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਖ਼ਿਆਲ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਗੁਲਾਬ ਸਿੰਘ ਦੀ ਚੁੱਕ ਦਾ ਸਿੱਟਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਗੁਲਾਬ ਸਿੰਘ ਦੇ ਕੁਝ ਆਦਮੀ ਇਸ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਬਲ ਗਏ ਸਨ ਤੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉੱਥੇ ਦੋਸਤ ਮੁਹੰਮਦ ਖਾਂ ਨਾਲ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰੋ। ਜਦ ਮਹਾਰਾਜਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਲੜਨ ਆਵਾਂਗੇ, ਤਦ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਨਸਾ ਕੇ ਅਟਕ ਤੋਂ ਇਧਰ ਲੈ ਆਵਾਂਗੇ। ਤੁਸਾਂ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲੈਣਾ, ਫਿਰ ਤੁਸਾਂ ਸਾਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦਵਾ ਦੇਣਾ, ਕਿੰਤੂ ਮਹਾਰਾਜੇ ਦਾ ਪ੍ਰਤਾਪ ਜ਼ੋਰਾਂ ਤੇ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਪੇਸ਼ ਨਾ ਗਈ। ਮਹਾਰਾਜੇ ਦੀ ਅਵਾਈ ਸੁਣ ਕੇ ਹੀ ਦੋਸਤ ਮੁਹੰਮਦ ਖਾਂ ਨੱਠ ਗਿਆ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਗਈਆਂ।
ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਕੁਝ ਭਿਣਕ ਪੈ ਗਈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਹਸਨ ਅਬਦਾਲ ਤਿੰਨਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਿਆਂ ਕਰ ਕੇ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਪਿੱਛੋਂ ਸਰਦਾਰ ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਰਹਿਣਾ। ਉਹ ਬੜਾ ਸੂਧਾ ਤੇ ਦਿਲ ਦਾ ਸਾਫ਼ ਹੈ। ਉਹਦੇ ਨਾਲ ਛਲ ਕਪਟ ਨਾ ਕਰਨਾ, ਜਿਸ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਸਮਾਂ ਉਠਾਈਆਂ ਕਿ ਸਾਡੇ ਦਿਲ ਸਾਫ਼ ਹਨ। ਅਸਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਖੋਟ ਨਹੀਂ। ਜੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਹੋਵੇ, ਤਦ ਬੇਸ਼ੱਕ ਸਾਨੂੰ ਕੱਢ ਦੇਵੇ। ਮਹਾਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਭਲੇ ਵਾਸਤੇ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਮਹਾਰਾਜੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਪਤਿਆਣ ਲਈ ਮਹਾਰਾਜੇ ਨੂੰ ਜੰਮੂ ਲੈ ਜਾਣ ਦੀ ਗੋਂਦ ਗੁੰਦੀ ਤੇ ਜਦ ਮਹਾਰਾਜਾ ਜੰਮੂ ਗਿਆ। ਤਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਹਾਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਰਣਵਾਸ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾ ਕੇ ਰਾਣੀਆਂ ਤੋਂ ਮਹਾਰਾਜੇ ਦੀ ਪ੍ਰਕਰਮਾ ਕਰਾਈ ਤੇ ਆਪ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਓਹਨਾਂ ਨੇ ਮਹਾਰਾਜੇ ਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰਮੇਸ਼ਰ ਦਾ ਅਵਤਾਰ ਮੰਨਦੇ ਹਾਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੰਜ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਹ ਮਹਾਰਾਜੇ ਦੇ ਹੋਰ ਵੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਪਾਤਰ ਬਣ ਗਏ ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਜ਼ੋਰ ਇੰਨਾ ਵਧ ਗਿਆ ਕਿ ਸ਼ਾਹਜ਼ਾਦੇ ਤੱਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਨਜੂਰੀ ਬਿਨਾਂ ਮਹਾਰਾਜੇ ਦੇ ਪਾਸ ਨਹੀਂ ਅੱਪੜ ਸਕਦੇ ਸੀ। ਕਈ ਵਾਰ ਸ਼ਾਹਜ਼ਾਦਾ ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਤੇ ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਘੰਟਿਆਂ ਬੱਧੀ ਬਾਹਰ ਖੜ੍ਹੇ ਰਹੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਿਲਣ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਜ਼ਰਾ ਜ਼ਰਾ ਗੱਲ ਤੇ ਸ਼ਾਹਜ਼ਾਦਿਆਂ ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਧਿਆਨ ਸਿੰਘ ਆਪਣੇ ਲੜਕੇ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਹਰ ਵੇਲੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪਾਸ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਾਹਿਬ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਇੰਨਾ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਕਿ ਹਰ ਵੇਲੇ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਾਸ ਰੱਖਦੇ। ਹਰ ਰੋਜ਼ ਰਾਤ ਨੂੰ ੪੦੦ ਰੁਪਯਾ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਿਰਹਾਣੇ ਹੇਠ ਰਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਦਾਨ ਪੁੰਨ ਕਰੇ। ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ੧੦-੨੦ ਦੇ ਕੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰੀ ਰਕਮ ਘਰ ਪੁਚਾ ਦੇਂਦਾ। ਧਿਆਨ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਮਹਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਜਾਣ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਹੋਣ ਕਰ ਕੇ ਰਾਣੀਆਂ ਇਸ ਤੋਂ ਬੜੀਆਂ ਡਰਦੀਆਂ ਸੀ ਤੇ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜੇ ਦੇ ਪਾਸ ਹਰ ਵੇਲੇ ਰਹਿਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਧਿਆਨ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਹਰ