

ਲੈਣਗੀਆਂ...", ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਏ ਦੇ ਇਹਨਾਂ ਬੋਲਾਂ ਨੇ ਤਾਂ ਅਦੀਨਾ ਬੇਗ ਦੇ ਸਾਹ ਸੂਤ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਭੱਜ ਕੇ ਬਾਬਾ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੈਰ ਫੜ੍ਹ ਲਏ।
"ਬਹੁੜੀ ਕਰੋ ਜਥੇਦਾਰ ਜੀ... ਤੁਹਾਡੇ ਰੱਖਿਆਂ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ.. ਬਾਬਾ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜਾਣਦੇ ਸਨ ਕਿ ਸਿੰਘ ਅਦੀਨੇ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਕਾਰਿਆਂ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਠਿੱਠ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਸੋ ਉਹ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਵਰਜਦਿਆਂ ਬੋਲੇ, “ਓ ਨਾ ਭਾਈ ਸਿੰਘੋ... ਜਦ ਬੇਗ ਸਾਹਬ ਖਾਲਸੇ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਆ ਹੀ ਗਏ ਤਾਂ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਣਾ ਸਾਡਾ ਫਰਜ਼ ਹੈ। ਫਿਕਰ ਨਾ ਕਰ ਅਦੀਨਾ ਬੇਗ, ਬੇਸ਼ੱਕ ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਖਦਸ਼ਾ ਠੀਕ ਹੈ, ਪਰ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਇਸ ਭੁਲੇਖੇ ਦਾ ਹੱਲ ਵੀ ਹੈ... "
"ਸਚਮੁਚ ਬਾਬਾ ਜੀ... ਕੋਈ ਰਾਹ ਹੈ ਏਸ ਮੁਸ਼ਕਿਲ 'ਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਦਾ...?", ਅਦੀਨੇ ਦੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਕੁਝ ਰੌਣਕ ਪਰਤ ਆਈ ਸੀ।
“ਹਾਂ ਭਾਈ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਕਹਿ ਕਿ ਆਪਣੇ ਲੋਹ ਟੋਪਾਂ ਵਿਚ ਕਣਕ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਟੰਗ ਲੈਣ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਰਹੇਗੀ ਕਿ ਇਹ ਅਦੀਨਾ ਬੇਗ ਦਾ ‘ਹਰਿਆਵਲ ਦਸਤਾ' ਹੈ...", ਹਰਿਆਵਲ ਦਸਤਾ ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਬਾਬਾ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਦਾ ਵੀ ਕੁਝ ਹਾਸਾ ਨਿਕਲ ਗਿਆ ਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਬਾਕੀ ਸਰਦਾਰ ਵੀ ਹੱਸ ਪਏ।
ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੇ ਇਹ ਕਹਿਣ ਦੀ ਦੇਰ ਸੀ ਕਿ ਅਦੀਨੇ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਬਿਨਾ ਅਦੀਨੇ ਦਾ ਹੁਕਮ ਉਡੀਕੇ ਨਾਲ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿਚਲੇ ਕਣਕਾਂ ਦੇ ਬੂਟੇ ਸਿੱਟਿਆਂ ਵਿਹੂਣੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।
"ਜਿਹੜੇ ਜੱਟ ਦਾ ਖੇਤ ਉਜਾੜ ਰਹੇ ਹੋ, ਜੰਗ ਜਿੱਤਣ ਮਗਰੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਵੀ ਆਪਣੀ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਾਲ ਪੁਚਾ ਦਿਓ ਅਦੀਨਾ ਬੇਗ ਜੀ”, ਬਾਬਾ ਜੀ ਅਦੀਨਾ ਬੇਗ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਂਦਿਆਂ ਬੋਲੇ।
"ਜੀ ਖਾਲਸਾ ਜੀ... ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਕਹੋ " ਕਣਕਾਂ ਦੇ ਪੰਜ ਸੱਤ ਸਿੱਟੇ ਆਪਣੀ ਪੱਗ ਵਿਚ ਟੰਗਦਿਆਂ ਅਦੀਨਾ ਬੇਗ ਬੋਲਿਆ।
ਕਈ ਫੌਜੀਆਂ ਨੇ ਤਾਂ ਕਈ ਕਈ ਸਿੱਟੇ ਟੋਪੀਆਂ ਵਿਚ ਟੰਗ ਲਏ ਤੇ ਕਈਆਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਇਕ ਇਕ ਵੀ ਨਹੀਂ ਆਇਆ।
"ਸਿੱਟੇ ਤਾਂ ਬਚੇ ਨਹੀਂ... ਤੁਸੀਂ ਭਾਈ ਟੋਪੀਆਂ ਵਿਚ ਘਾਹ ਹੀ ਟੰਗ ਲਓ...", ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਉਹਨਾਂ ਫੌਜੀਆਂ ਦੀ ਲਾਚਾਰਗੀ ਦੇਖਦਿਆਂ