ਹੁਣ ਸਤਿਲੁਜ ਤੋਂ ਝਨਾਂ ਤੀਕ ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਬੋਲ ਬਾਲਾ ਸੀ।

ਲਗਭਗ ਡੇਢ ਸਾਲ ਮਗਰੋਂ ਅਬਦਾਲੀ ਦਿੱਲੀਓ ਵਾਪਸ ਪਰਤਿਆ। ਰਾਹ ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਮਰਾਠਿਆਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਬਦਲੇ ਆਲਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਦੰਡ ਦੇਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਬਾਬਾ ਆਲਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਸਾਲ ਤੋਂ ਹੀ ਸ਼ੱਕ ਸੀ ਕਿ ਅਬਦਾਲੀ ਮੁੜਦਾ ਹੋਇਆ ਜਰੂਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਵੇਗਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਂ ਬਸ ਏਹੋ ਆਸ ਸੀ ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਅਬਦਾਲੀ ਪਾਨੀਪਤ ਵਿਚ ਹਾਰ ਜਾਵੇ। ਪਰ ਜੇ ਉਹ ਹਾਰ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਤਾਂ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਮੁੜਣਾ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬ ਥਾਣੀਓ ਸੀ. ਸੋ ਬਾਬਾ ਆਲਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣਾ ਖਜ਼ਾਨਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪਾਸੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਅਬਦਾਲੀ ਦੇ ਆਉਣ ਦਾ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਪਟਿਆਲਾ, ਬਰਨਾਲਾ ਛੱਡ ਕੇ ਮੂਣਕ ਜਾ ਬੈਠਾ। ਅਬਦਾਲੀ ਨੇ ਬਰਨਾਲੇ ਵੱਲ ਕੂਚ ਕੀਤਾ ਜੋ ਆਲਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸੀ। ਆਲਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਰਾਣੀ ਫੱਤੋ ਤੇ ਪੋਤਰਾ ਅਮਰ ਸਿੰਘ ਬਰਨਾਲੇ ਹੀ ਸਨ। ਰਾਣੀ ਨੇ ਦੂਰਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਕੰਮ ਲੈਂਦਿਆਂ ਆਪਣੇ ਵਕੀਲ ਸੁਲਹ ਤੇ ਮੁਆਫੀ ਲਈ ਅਬਦਾਲੀ ਵੱਲ ਘੱਲੇ। ਆਪ ਰਾਣੀ ਪੋਤਰੇ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਮੁਣਕ ਚਲੀ ਗਈ। ਸ਼ਾਹ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਬਰਨਾਲਾ ਲੁੱਟ ਲਿਆ।

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਅਫਗਾਨ ਸੈਨਾ ਮੁਣਕ ਪਹੁੰਚਦੀ, ਬਾਬਾ ਆਲਾ ਸਿੰਘ ਸਥਿਤੀ ਤਾੜਦਿਆਂ ਆਪ ਹੀ ਅਬਦਾਲੀ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਸਜ਼ਾ ਵਜੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕੈਦ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਰਾਣੀ ਫੱਤੋ ਨੇ ਸ਼ਾਹਵਲੀ ਰਾਹੀਂ ਚਾਰ ਲੱਖ ਨਜ਼ਰਾਨਾ ਦੇ ਕੇ ਆਲਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਛੁਡਵਾ ਲਿਆ। ਜਾਂਦਾ ਹੋਇਆ ਅਬਦਾਲੀ ਆਲਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ 'ਰਾਜੇ' ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦੇ ਕੇ ਗਿਆ।

“ਪੰਥ ਅਬਦਾਲੀ ਨਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਦਸਤ ਪੰਜੇ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤੇ ਆਲਾ ਸਿਹੁ ਉਸ ਨਾਲ ਸੰਧੀਆਂ ਕਰਕੇ ਉਸ ਤੋਂ ਰਾਜੇ' ਦੀ ਪਦਵੀ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ", ਪੰਥ ਨੇ ਆਲਾ ਸਿਹੁ ਦੀ ਇਸ ਹਰਕਤ ਦਾ ਬੁਰਾ ਮਨਾਇਆ। ਸਿੰਘ ਆਲਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਗੱਦਾਰ ਆਖ ਕੇ ਸਦਾ ਦੇਣ ਲਈ ਬਜ਼ਿਦ ਸਨ। ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਦਲ ਖਾਲਸਾ ਪਟਿਆਲੇ 'ਤੇ ਹੱਲਾ ਕਰੋ, ਪਰ ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਆਹਲੂਵਾਲੀਏ ਦੀ ਦੁਰਅੰਦੇਸ਼ੀ ਨਾਲ ਇਹ ਭੇੜ ਹੋਣੋ ਟਲ ਗਿਆ। ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਪਟਿਆਲੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜ ਕਲਗੀਧਰ ਪਿਤਾ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਹੁਕਮਨਾਮੇ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਈ ਤੇ ਇਹ ਭਰਾ ਮਾਰੂ ਜੰਗ ਹੋਣੋ ਰੁਕ ਗਈ।