ਪਠਾਨ ਨੇ ਕਿੱਥੋਂ ਰੁਕਣਾ ਸੀ।
...ਤੇ ਇਹ ਉਹੀ ਪਠਾਨ ਸੀ, ਜੋ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨਾਲ ਭਿੜੀ ਉਸ ਟੁਕੜੀ ਦਾ ਫੌਜਦਾਰ ਸੀ, " ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਤਾਂ ਜੀ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਬੰਦਾ ਪਾੜ ਦਿੰਦੇ ਨ ਮਹੀਨਾ ਭਾਵੇਂ ਠੰਡ ਦਾ ਸੀ ਪਰ ਜ਼ੈਨ ਖਾਂ ਨੂੰ ਖਬਰ ਦਿੰਦੇ ਪਠਾਨ ਦੇ ਲੋਹ ਟੋਪ ਹੇਠੋਂ ਮੁੜਕਾ ਉਸੇ ਦਿਨ ਵਾਂਗ ਚੋ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਨਾਮ ਸੁਣਦੇ ਹੀ ਜ਼ੈਨ ਖਾਂ ਨੇ ਆਅ ਦੇਖਿਆ ਨਾ ਤਾਅ, ਸਿਖ ਵਹੀਰ ਵਿਚੋਂ ਬਸ ਭੱਜਣ ਦੀ ਕੀਤੀ। ਜਾਂਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਆਪਣੀ ਟੁਕੜੀ ਨੂੰ ਵੀ ਨਾ ਕਹਿ ਸਕਿਆ ਕਿ 'ਵਾਪਸ ਮੁੜੋ'।
ਜ਼ੈਨ ਖਾਂ ਤੇ ਮਲੇਰੀ ਭੀਖਨ ਖਾਂ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਲਸ਼ਕਰ ਕੋਲ ਮੁੜ ਗਏ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੱਤ ਅੱਠ ਸੌ ਸਿਪਾਹੀ ਸਗੋਂ ਸਿਖਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿਚ ਆ ਗਏ। ਬਾਬਾ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਤੇ ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਦਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਹੀਰ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਕਤਾਰਾਂ ਬਣਾ ਲਈਆਂ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਕਿਸੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਜਹੀਆਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਨ ਤੇ ਸੱਤ ਅੱਠ ਸੌ ਸਿਪਾਹੀ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿਚ ਘਿਰ ਗਏ। ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਆਪ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਗਏ। ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਪਠਾਨ ਸਿਪਾਹੀਆਂ 'ਤੇ ਸਿਖ ਵਹੀਰ ਬਿਨਾ ਸਸ਼ਤਰਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਟੁੱਟ ਕੇ ਪੈ ਗਿਆ ਤੇ ਪਲਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਸੱਤ ਅੱਠ ਸੌ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਦੀ ਟੁਕੜੀ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਪਾੜ ਦਿੱਤੀ।
"ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਜ਼ੈਨੇ ਤੇ ਮਲੇਰੀ ਭੀਖਨ ਖਾਨ ਨੂੰ ਮੈਂ ਸੰਭਾਲਦਾ ਹਾਂ... ਤੁਸੀਂ ਵਹੀਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰਿਹੋ। ਬਾਹਰਲੀ ਕਤਾਰ ਵਿਚ ਅਸੀਂ ਡਟਦੇ ਹਾਂ ਤੇ ਅੰਦਰਲੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਤੁਸੀਂ ਸੰਭਾਲੋ... ਬਾਬਾ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
"ਸਤਿਬਚਨ ਜਥੇਦਾਰ ਜੀ... ਤੁਸੀਂ ਹੇਠਾਂ ਵਾਲਾ ਮੋਰਚਾ ਸੰਭਾਲ ਲਓ... ਪਹਾੜ ਵੱਲ ਸਰਦਾਰ ਚੜ੍ਹਤ ਸਿੰਘ ਹੁਣੀ ਡਟੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਲਹਿੰਦੀ ਟਿੱਕੀ ਕੰਨੀਂ ਸਰਦਾਰ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਤੇ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਏ ਸਰਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਚੜ੍ਹਦੇ ਵੱਲ ਭੇਜਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰਾ ਵਹੀਰ ਸਾਡੇ ਘੇਰੇ ਵਿਚ ਆ ਜਾਵੇਗਾ", ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਸਾਰੇ ਵਹੀਰ ਨੂੰ ਵਿਚਾਲੇ ਕਰ ਕੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਜੰਗਜੂ ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਗੋਲ ਚੱਕਰ ਬਣਾ ਲੈਣ।
"ਸਭ ਪਾਸਿਆਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਵਾਲੇ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣ ਲਈ
