

ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਬੇਨਤਾ ਕਰਨਾ ਪਵੇ ਤੇ ਭਾਵੇਂ ਪੰਜ ਸਿੰਘ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਮੈਡ ਲਿਆਉਣ। ", ਸਰਦਾਰ ਚੜ੍ਹਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਨਾਲ ਦੇ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਮੋੜ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਵਿਉਂਤ ਦੱਸੀ।
ਸਾਰੇ ਇਸ ਗੱਲ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਸਨ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੁਣ ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਬਹੁਤੀ ਦੇਰ ਦੁਸ਼ਮਨਾ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਖਲੋਣ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
"ਬਹੁੜੀ ਕਰਿਓ ਸਤਿਗੁਰੂ ਪੰਥ ਦੀਆਂ ਅਰਦਾਸਾਂ ਦੀ ਲਾਜ ਰੱਖਿਓ ", ਗੋਦੀ ਵਿਚ ਇਕ ਨਿੱਕਾ ਬਾਲ ਲੈ ਕੇ ਬੈਠੀ ਇਕ ਮਾਤਾ ਬੋਲੀ।
ਤਾਕਤ ਬਖਸ਼ਿਓ ਕਲਗੀਧਰ ਸੁਆਮੀ ਜੀਓ", ਮਾਤਾ ਦੇ ਕੋਲ ਹੀ ਪਏ ਇਕ ਬਹੁਤ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਉੱਠਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ। ਮਾਤਾ ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਠਣ ਲਈ ਸਹਾਰਾ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ। "
"ਤੁਹਾਡਾ ਸਾਰਾ ਸਰੀਰ ਲਹੂ ਲੁਹਾਨ ਹੈ ਭਾਈ ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ ਜੀ... ਤੁਸੀਂ ਹਜੇ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਕਰੋ.. ਅਸੀਂ ਜਾ ਰਹੇ ਹਾਂ ਜਥੇਦਾਰ ਜੀ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਘੇਰਾ ਘੱਤਣ ਲਈ...". " ਜ਼ਖਮੀ ਪਏ ਭਾਈ ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ ਕੋਲੋਂ ਉੱਠਦਾ ਹੋਇਆ ਲਗਭਗ ਸੌ ਕੁ ਸਾਲ ਦਾ ਇਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਬਾਪੂ ਬੋਲਿਆ।
"ਜਥੇਦਾਰ ਜੀ ਤੋਂ ਸਾਡੇ ਜਹੇ ਲੱਖਾਂ ਕੁਰਬਾਨ ਖਾਲਸਾ ਜੀ... ਅਸੀਂ ਏਸ ਦੇਹ ਦਾ ਕੀ ਅਚਾਰ ਪਾਉਣਾ ਹੈ ਜੇ ਇਹ ਪੰਥ ਦੇ ਕੰਮ ਹੀ ਨਾ ਆ ਸਕੀ..." ਭਾਈ ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ ਹਜੇ ਵੀ ਉੱਠਣ ਲਈ ਜ਼ੋਰ ਲਾ ਰਹੇ ਸਨ।
"ਦਿਲੀ ਤਖਤ ਪਰ ਬਹਿਗੀ ਆਪ ਗੁਰੂ ਕੀ ਫੌਜ
ਛਤ੍ਰ ਝੁਲੇਗਾ ਸੀਸ ਪਰ ਬੜੀ ਕਰੇਗੀ ਮੌਜ", ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਬਾਪੂ ਉੱਠਿਆ। ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਕੁਝ ਹੋਰ ਬਜ਼ੁਰਗ ਵੀ ਤੁਰ ਪਏ। ਜੀਹਦੇ ਹੱਥ ਜੋ ਵੀ ਆਇਆ ਉਸ ਨੇ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।
"ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਜਥੇਦਾਰ ਜੀ ਦਾ ਹੁਣ ਇਕ ਤੁਪਕਾ ਵੀ ਹੋਰ ਲਹੂ ਨਹੀਂ ਡੁੱਲਣ ਦੇਣਾ, ਫੇਰ ਭਾਵੇਂ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਤੁਪਕਾ ਵੀ ਨਾ ਰਹੇ. " ਤੁਰਦੇ ਹੋਏ ਬਾਪੂ ਬੋਲੇ। ਕਈ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਤੋਂ ਤਾਂ ਤੁਰਿਆ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦੇਣ ਲਈ ਕੁਝ ਬਾਲ ਵੀ ਮਾਵਾਂ ਤੋਂ ਹੱਥ ਛੁਡਾ ਕੇ ਓਧਰ ਨੂੰ ਭੱਜੋ।
"ਕੀ ਮਾਵਾਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਰ੍ਹਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਕੰਨੀ ਜਾਣ ਤੋਂ