ਸਿੰਘ ਕਹੈਂ ਇਸ ਮਾਰੀਐ ਸ਼ਹਿਰੋਂ ਬਾਹਰ ਘੇਰ
ਅੱਗੇ ਸਾਖੀ ਸਰਹੰਦ ਮਾਰਨੇ ਕੋ ਚੱਲੀ।
ਸਰਹੰਦ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਦਲ ਖਾਲਸੇ ਨੇ ਦੋ ਵਾਰ ਮਾਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਹੁਣ ਤੀਜਾ ਹਮਲਾ ਸੀ। ਜ਼ੈਨ ਖਾਂ ਦੀ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬਸ ਹੋਈ ਪਈ ਸੀ। ਘੱਲੂਘਾਰੇ ਮਗਰੋਂ ਜਦ ਸਿੰਘ ਸਰਹੰਦ ਆਏ ਸਨ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਚੰਗਾ ਭਲਾ ਨਜ਼ਰਾਨਾ ਦੇ ਕੇ ਖਹਿੜਾ ਛੁਡਵਾ ਲਿਆ ਸੀ ਤੇ ਸਰਹੰਦ ਜਿਆਦਾ ਨੁਕਸਾਨੀ ਨਹੀਂ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਲੱਛਮੀ ਨਰਾਇਣ ਦੀ ਚੁੱਕ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਸਿੰਘਾਂ ਅੱਗੇ ਜਾ ਖੜ੍ਹਾ ਕੀਤਾ ਤੇ ਉਹ ਦਲ ਖਾਲਸੇ ਤੋਂ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਾਰ ਖਾ ਕੇ ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਲੁਟਵਾ ਕੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜੇ ਸਨ।
ਜ਼ੈਨ ਖਾਂ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀ ਸਰਹੰਦ ਨਾਲ ਨਫਰਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਪਤਾ ਸੀ। ਸਰਹੰਦ ਉਹ ਸਿਰਫ ਜ਼ੈਨ ਖਾਂ ਜਾਂ ਅਫਗਾਨਾ ਲਈ ਜਾਂ ਘੱਲੂਘਾਰੇ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੇ ਸਨ, ਸਰਹੰਦ ਨਾਲ ਤਾਂ ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਹਿਸਾਬ ਸੀ। ਜਦ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਹਲ ਮਿਲਦੀ ਤੇ ਮੌਕਾ ਲੱਗਦਾ ਤਾਂ ਉਹ ਸਰਹੰਦ ਨੂੰ ਮਾਰ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਜ਼ੈਨੇ ਨੂੰ ਮਰਾਠਿਆਂ ਵੇਲੇ ਸਿੰਘਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਰਹੰਦ ਦੀ ਕੀਤੀ ਤਬਾਹੀ ਦਾ ਵੀ ਚੇਤਾ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਏਧਰ ਤਰਨੇ ਦਲ ਨੇ ਕਸੂਰ ਮਾਰ ਲਿਆ ਤੇ ਬੁੱਢਾ ਦਲ ਨੇ ਸਾਰਾ ਦੁਆਬਾ ਸੋਧ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਹੁਣ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਮਿਸਲਾਂ ਇਕੋ ਪਾਸੇ ਹੋ ਤੁਰੀਆਂ। ਜਦ ਦਲ ਸਰਹੰਦ ਦੇ ਲਗਭਗ ਕਰੀਬ ਹੀ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਤਾਂ ਸੂਹੀਏ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਖਬਰ ਦਿੱਤੀ,
"ਖਾਲਸਾ ਜੀ, ਜੈਨਾ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਇਲਾਕੇ ਉਗਰਾਹੁਣ ਨਿਕਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ"
"ਫੇਰ ਤਾਂ ਸਗੋਂ ਮਤਾ ਹੋਰ ਸਾਡੇ ਪੱਖ ਦਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਸਰਹੰਦ ਖਾਲੀ ਪਈ ਹੈ, ਚਲੋ ਮੱਲ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ ", ਸਰਦਾਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਖਬਰ ਸੁਣਦਿਆਂ ਬੋਲੇ।
ਓਧਰ ਜ਼ੈਨ ਖਾਂ ਦੇ ਸੂਹੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਸੂਹ ਜਾ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਖਾਲਸਾ
