ਦੀ ਇਕ ਟੁਕੜੀ ਲਈ ਤੇ ਆਪਣੇ ਖਾਸ ਅੰਗ ਰੱਖਿਅਕਾਂ ਸਮੇਤ ਬਿਨਾ ਮੋਰਚਾ ਬੰਦੀ ਕਦੀ ਖਲੋਤੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਦੱਸੋ ਉੱਥੋਂ ਹਰਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਆਪਣੇ ਸੂਹੀਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੇ ਜਾਣ ਦੀ ਖਬਰ ਫੌਜ ਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਅਫਗਾਨ ਗਿਲਜਿਆਂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਜੈਨੇ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਸੀ ਕਿ ਸਿੰਘ ਏਧਰ ਗਿਲਜਿਆਂ ਨਾਲ ਉਲਝ ਜਾਣਗੇ ਤੇ ਉਹ ਅਰਾਮ ਨਾਲ ਦੁੱਪ ਚਪੀਤੇ ਸਰਹੰਦ ਜਾ ਵੜ੍ਹੇਗਾ।
"ਨਾ ਕੋਈ ਨਗਾਰਾ ਵਜਾਉਣਾ ਹੈ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਝੰਡਾ ਖੋਲ੍ਹਣਾ ਹੈ" ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਆ ਰਹੀ ਟੁਕੜੀ ਨੂੰ ਸੁਚੇਤ ਕੀਤਾ,
"ਸਭ ਨਗਾਰੇ ਉਸ ਮੋਰਚੇਬੰਦੀ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਵਜਾਓ"
ਏਧਰ ਸਿਖ ਸੂਹੀਆਂ, ਜੋ ਭੇਸ ਵਟਾ ਕੇ ਪਠਾਨਾ ਵਿਚ ਘੁਸਪੈਠ ਕਰ ਗਏ ਸਨ, ਨੇ ਜ਼ੋਨੇ ਦੀ ਇਹ ਸਾਰੀ ਤਰਕੀਬ ਬੁੱਢੇ ਦਲ ਤੀਕ ਪੁਚਾ ਦਿੱਤੀ। ਬਾਬਾ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਤਰਨੇ ਦਲ ਵੱਲ ਸੁਨੇਹਾਂ ਲਾਉਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ,
"ਤੁਸੀਂ ਨਿਸੰਗ ਗਿਲਜਿਆਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰੋ, ਜ਼ੈਨੇ ਵਾਲਾ ਮੋਰਚਾ ਵੱਡਾ ਦਲ ਮਾਰ ਲਵੇਗਾ"
ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਤੋਪਖਾਨਾ ਸਾਰਾ ਤਰਨੇ ਦਲ ਕੋਲ ਸੀ। ਅਫਗਾਨ ਤੋਪਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿਚ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਵੀ ਗੋਲੇ ਦਾਗਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਤਰਨੇ ਦਲ ਤੇ ਗਿਲਜਿਆਂ ਵਿਚਾਲੇ ਘਮਸਾਨ ਦਾ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਤਰਨੇ ਦਲ ਨੂੰ ਇਹ ਫਿਕਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਕਿਤੇ ਜ਼ੈਨਾ ਭੱਜ ਨਾ ਜਾਵੇ, ਸੋ ਉਹਨਾਂ ਜੈਨੇ ਦੀ ਸਰਹੰਦੀ ਫੌਜ ਤੇ ਅਫਗਾਨ ਗਿਲਜਿਆਂ ਦੇ ਡੱਕਰੇ ਕਰਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਰਾਮਜੰਗਿਆਂ ਨੇ ਅਫਗਾਨਾਂ ਦਾ ਤਕੜਾ ਇਮਤਿਹਾਨ ਲਿਆ।
"ਕੀ ਇਹ ਉਹੀ ਨੇ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਬਰਨਾਲੇ ਕੋਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਮਾਰਿਆ ਸੀ ?"
"ਮਜ਼ਬੂਰੀ ਸੀ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਉੱਥੇ ਇੰਝ ਮਰਨਾ, ਪਰਿਵਾਰ ਥਾਏਂ *ਚਾਉਣੇ ਸਨ. ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਓਥੇ ਵੀ ਦੱਸਦੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਲੜ੍ਹੀਦਾ ਹੈ... ਤੁਸੀਂ ਗਿੱਝੇ ਹੋਏ ਹੋ ਜਮਨਾ ਪਾਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨਾ ਪੰਜਾਂ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਵਿਹਾਰ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵਖਰਾ ਹੈ ", ਭੇਸ ਬਦਲ ਕੇ ਪਠਾਨਾ ਵਿਚ ਰਲਿਆ ਇਕ ਸਿੰਘ ਉਤਲੀ ਗੱਲ ਪੁੱਛਣ ਵਾਲੇ ਅਫਗਾਨੀ ਪਠਾਨ ਦਾ ਸਿਰ ਲਾਹੁੰਦਾ ਬੋਲਿਆ।
