ਸਨ। ਰਾਵੀ ਕੰਢੇ ਅਬਦਾਲੀ ਨੂੰ ਪਾਰ ਬੁਲਾ ਦੇਣ ਦੀ ਨੀਤ ਨਾਲ ਅਫਗਾਨਾਂ ਦੋ ਲਸ਼ਕਰ ਵਿਚ ਧੁਰ ਅੰਦਰ ਤਕ ਜਾ ਕੇ ਬਾਬਾ ਸੁੱਖਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪਾਈ।

ਬਾਬਾ ਸੁੱਖਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ ਮਗਰੋਂ ਬਾਬਾ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਮਿਸਲ ਦਾ ਜਥੇਦਾਰ ਸਰਦਾਰ ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਪੈਜਗੜ੍ਹ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ। ਸਰਦਾਰ ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸੱਚੇ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਕਲਗੀਧਰ ਮਹਾਰਾਜ ਦੇ ਦੀਵਾਨ ਬਾਬਾ ਦਰਬਾਰਾ ਸਿੰਘ ਪਾਸੋਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਛਕਿਆ। ਸਰਦਾਰ ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਦੇ ਤੇਗੇ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇ ਚਰਚੇ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਸੂਬੇਦਾਰ ਨਾਸਰ ਅਲੀ ਦੀ ਫੌਜ ਤੋਂ ਸੁਣੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੇ ਤੇਗੇ ਨੇ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਥੰਮ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਂਦਿਆਂ ਜਲੰਧਰ ਦੀ ਜੰਗ ਵਿਚ ਖਹਿਰੇ ਸ਼ਾਹ ਸਮੇਤ ਸੈਕੜੇ ਪਠਾਨਾ ਦਾ ਸਿਰ ਲਾਹਿਆ। ਉਸੇ ਜੰਗ ਵਿਚ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦਾ ਸੀਸ ਵੀ ਕੱਟਿਆ ਗਿਆ ਤੇ ਉਹ ਸ਼ਹਾਦਤ ਪਾ ਗਏ।

ਬਾਬਾ ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਮਗਰੋਂ ਬਾਬਾ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਮਿਸਲ ਦਾ ਜਥੇਦਾਰ ਸਰਦਾਰ ਕਰੋੜਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ। ਸਰਦਾਰ ਕਰੋੜਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਵੇਲੇ ਮਿਸਲ ਵਿਚ ਅਚਰਜ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਬਾਬਾ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜਿਹਾ ਹੀ ਸੀ। ਜੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਮਿਸਲ ਵਿਚੋਂ ਕਿਸੇ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਕਰਕੇ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਸਰਦਾਰ ਕਰੋੜਾ ਸਿੰਘ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਿਸਲ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਟਾਂਡੇ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿਚ ਬਿਸ਼ੰਬਰ ਦਾਸ ਖੇਤਰੀ ਦਾ ਸਿਰ ਸਰਦਾਰ ਕਰੋੜਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਹੀ ਲਾਹਿਆ ਸੀ।

ਦਿੱਲੀ ਤਕ ਸਰਦਾਰ ਕਰੋੜਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਜਦ ਬਟਾਲੇ ਕੋਲ ਅਬਦਾਲੀ ਦੇ ਚਾਚੇ ਸਰ ਬੁਲੰਦ ਖਾਂ ਨਾਲ ਟੱਕਰ ਹੋਈ ਸੀ ਤਾਂ ਸਰਦਾਰ ਕਰੋਤਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੁਰਾਨੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਜਾਏ ਸਨ ਜਿਵੇਂ ਚੀਤਾ ਮਗਰ ਪਏ 'ਤੇ ਸਹਾ ਭੱਜਦਾ ਹੈ। ਦੁਰਾਨੀਆਂ ਦਾ ਹੱਥ ਆਇਆ ਲੱਖਾਂ ਦਾ ਖਜ਼ਾਨਾ ਸਰਦਾਰ ਨੇ ਸਭ ਜੱਥਿਆਂ ਵਿਚ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਸਰਹੰਦ ਫਤਹਿ ਮਗਰੋਂ ਜਦ ਬੁੱਢੇ ਦਲ ਨੇ ਜਮਨਾ ਵੱਲ ਚਾਲਾ ਮਾਰਿਆ ਤਾਂ ਸਰਦਾਰ ਕਰੋੜਾ ਸਿੰਘ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਨ। ਖਾਲਸੇ ਨੇ ਸਹਾਰਨਪੁਰ, ਸ਼ਾਮਲੀ, ਦੇਓਬੰਦ, ਕਨਖਲ, ਮੁਜ਼ੱਫਰ ਨਗਰ ਆਦਿ ਸ਼ਹਿਰ ਸਹਿਜੇ ਹੀ ਮਾਰ ਲਏ। ਇਹਨਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤ ਅਬਦਾਲੀ ਦੇ ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਵਿਚ ਚਹੇਤੇ ਨਜੀਬਉਦੋਲਾ ਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਸਿੰਘਾਂ ਨਾਲ ਕਈ ਥਾਈਂ ਟੱਕਰ ਲਈ, ਪਰ ਹਾਰ ਖਾ ਕੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜਦਾ ਰਿਹਾ। ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਲੜਾਈਆਂ ਵਿਚ ਕਈ