

“ਨੀਕੀ ਕੀਰੀ ਮਹਿ ਕਲਿ ਰਾਖੈ
ਭਸਮ ਕਰੈ ਲਸਕਰ ਕੋਟਿ ਲਾਖੈ॥"
ਸ਼ਾਹ ਤਾਂ ਭਾਵੇਂ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਕਲਾਨੌਰ ਡੇਰੇ ਲਾਈ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਪਰ ਸਿੰਘ ਟਿਕ ਕੇ ਕਦ ਬੈਠ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਤਾਂ ਜਿੰਨਾ ਹੋ ਸਕੇ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰਨਾ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਾਰੀ ਵਾਹ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਸੀ ਕਿ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਭੈਅ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨਾ ਵਿਚੋਂ ਕੱਢਿਆ ਜਾਏ।
ਖਾਲਸੇ ਨੇ ਮਾਲਵੇ ਦੇ ਪਠਾਨਾ ਨੂੰ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਹੱਥ ਵਿਖਾ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਉਹਨਾਂ ਦੁਆਬਾ ਵੀ ਮਾਰ ਲਿਆ। ਅਬਦਾਲੀ ਦੇ ਨੱਕ ਹੇਠੋਂ ਸਿੰਘ ਇਲਾਕਾ ਉਗਰਾਹੁਦੇ ਫਿਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਮਾਲਵੇ ਥਾਣੀ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰਨਾਲ ਤੇ ਫੇਰ ਪਾਨੀਪਤ ਤੀਕ ਜਾ ਪਹੁੰਚੇ। ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀਓ ਜਾਂਦਾ ਮਾਮਲਾ ਵੀ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਪਾਨੀਪਤ ਲੁੱਟ ਲਿਆ। ਦਿੱਲੀਓ, ਲਾਹੌਰ ਅਬਦਾਲੀ ਵੱਲ ਤੁਰੇ ਦਿੱਲੀ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਕਾਫਲੇ ਨੇ ਮਸਾਂ ਭੇਜ ਕੇ ਜਾਨ ਬਚਾਈ। ਸੋਨੀਪਤ ਤੱਕ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਭੱਜੇ ਜਾਂਦੇ ਸਾਹ ਹੀ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਤੇ ਫੇਰ ਸੋਨੀਪਤ ਤੋਂ ਸ਼ਾਹ ਵੱਲ ਸੁਨੇਹਾਂ ਘਲਾਇਆ ਕਿ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਾਨੀਪਤ ਨਹੀਂ ਟੱਪਣ ਦਿੱਤਾ।
ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਲਗਭਗ ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਗਿਆ ਸੀ ਤੇ ਖਾਲਸਾ ਕਰਨਾਲ ਪਾਨੀਪਤ ਮਾਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਦੀਵਾਲੀ ਨੇੜੇ ਆ ਰਹੀ ਸੀ, ਸੋ ਦਲ ਨੇ ਸਭ ਪਾਸੇ ਸੁਨੇਹੇਂ ਘਲਾਏ ਤੇ ਸਭ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਦੀਵਾਲੀ 'ਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ। ਵੱਖ ਵੱਖ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਸਿੰਘ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵੱਲ ਵਧਨ ਲੱਗੇ ਤੇ ਰਾਹ ਵਿਚ ਅਫਗਾਨਾਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਸੋਧਦੇ ਤੇ ਲੁੱਟਦੇ ਰਹੇ। ਕੁਝ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਤਾਂ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੀਆਂ ਬਸਤੀਆਂ ਤਕ ਮਾਰ ਲਈਆਂ ਸਨ, ਜਿੱਥੋਂ ਅਬਦਾਲੀ ਮਸਾਂ ਦੋ ਤਿੰਨ ਕੋਹ 'ਤੇ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਓਥੋਂ ਤਕ ਲੁੱਟ ਮਾਰ ਕੀਤੀ।
ਪੰਥ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਇਕੱਠਾ ਹੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ। ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸੋਚਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਕਿ ਬਹੁਤ ਜਲਦ ਅਬਦਾਲੀ ਨਾਲ ਲੋਹਾ ਲੈਣਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਤੇ ਵੱਡੇ ਘੱਲੂਘਾਰੇ ਦਾ ਸਾਰਾ