ਵਿੱਚ ਆਖਿਆ। ਮੈਂ ਰੋਂਦੂ ਦੇ ਏਸ ਰਵੱਈਏ ਪਾਰੋਂ ਆਪ ਈ ਆਪ ਅੰਦਰੋਂ ਸ਼ਰਮਿੰਦਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸਾਂ, ਪਰ ਰੋਂਦੂ ਨਾਲ ਹੁਣ ਯਾਰੀ ਪੱਕੀ ਕਰਨ ਨੂੰ ਜੀਅ ਵੀ ਕਰਦਾ ਸੀ ।

ਮਜ਼ਦੂਰ ਵੀ ਮੇਰੇ ਇੱਕ ਇੱਕ ਸ਼ੇਅਰ ਨੂੰ ਚਾਰ ਚਾਰ ਵਾਰ ਸੁਣਿਆ ਤੇ ਤਾੜੀਆਂ ਮਾਰ ਮਾਰ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਅਸਮਾਨ ਉੱਤੇ ਚੜਾ ਦਿੱਤਾ। ਅਸਾਡੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਸਦਰ ਆ ਕੇ ਮੇਰੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਨਾਅਰੇ ਲਵਾਏ। ਇਹ ਸਭ ਕੁੱਝ ਮੇਰੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਨੋਖਾ ਤੇ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਮੈਂ ਤੇ ਇੰਜ ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਉੱਡ ਰਿਹਾ ਹੋਵਾਂ।

ਮੈਂ ਸੱਚਮੁਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮਜ਼ਦੂਰ ਲੀਡਰ ਸਮਝਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਸਾਂ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਲੀਡਰ ਨੂੰ ਮਜ਼ਦੂਰ ਏਨਾ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕੀਤਾ ਜਿੰਨਾ ਮੈਨੂੰ । ਜਲਸਾ ਮੁੱਕਣ ਤੀਕਰ ਮੇਰਾ ਸਰੂਰ ਨਹੀਂ ਸੀ ਘਟਿਆ।

ਦੂਜੇ ਈ ਦਿਨ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਸਦਰ ਮੈਨੂੰ ਸੈਕਸ਼ਨ ਮੈਂਬਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਲੈ ਅੰਨ੍ਹਾਂ ਕੀ ਭਾਲੇ ਦੋ ਅੱਖਾਂ! ਮੈਂ ਤੇ ਪਹਿਲੇ ਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮਜ਼ਦੂਰ ਲੀਡਰ ਸਮਝ ਰਿਹਾ ਸਾਂ, ਉੱਤੋਂ ਯੂਨੀਅਨ ਦਾ ਸੈਕਸ਼ਨ ਮੈਂਬਰ ਮਿਥਿਆ ਗਿਆ। ਝੱਟ ਤਿਆਰੀ ਫੜੀ ਤੇ ਸੈਕਸ਼ਨ ਇੰਚਾਰਜ ਨਾਲ ਇੱਟ-ਖੜਿੱਕਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ।

ਮਜ਼ਦੂਰ ਸੁਣ ਕੇ ਆ ਆ ਕੇ ਮੇਰੀ ਨਜ਼ਮ ਦੀ ਤਾਰੀਫ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਜਿਹੜੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਜਲਸੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸਨ ਆਏ ਉਹ ਸੁਣ ਸੁਣ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਸ਼ਾਬਾਸ਼ ਦੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਏਨੀ ਸਾਰੀ ਤਾਰੀਫ਼ ਜਿਸ ਬੰਦੇ ਦੀ ਹੋਵੇ, ਭਲਾਂ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਭੋਏਂ ਉੱਤੇ ਟਿਕ ਸਕਦਾ ਸੀ।

ਹੁਣ ਮੇਰੀ ਹਰ ਵੇਲ਼ੇ ਤੇ ਹਰ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਸੈਕਸ਼ਨ ਇੰਚਾਰਜ ਨਾਲ ਝੜਪ ਤੇ ਬਹਿਸ। ਉਹ ਬਥੇਰਾ ਆਖਦਾ ਕਿ "ਗੋਗੀ ਜੀ, ਮੈਂ ਵੀ ਤੁਹਾਡੇ ਵਾਂਗ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਆਂ ।" ਪਰ ਮੈਂ ਕਿੱਥੇ ਸੁਣਾਂ, ਮੈਂ ਤਾਂ ਆਖਦਾ, "ਨਾ, ਤੂੰ ਈ ਤੇ ਸਰਮਾਏਦਾਰੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੌੜੀ ਏਂ। ਸਾਡਾ ਇਤਹਸਾਲ ਤੇਰੇ ਜ਼ਰੀਏ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਏ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਨਹੀਂ।" ਮੇਰੀ ਦਾੜ੍ਹ ਹੇਠਾਂ ਪਹਿਲਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਸੀ ਉਹ। ਮੈਂ ਹਰ ਨਵਾਂ ਲਫ਼ਜ਼ ਇੰਚਾਰਜ ਉੱਤੇ ਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ। ਮੇਰੇ ਤੰਗ ਕਰਨ ਉੱਤੇ ਸੈਕਸ਼ਨ ਇੰਚਾਰਜ ਦੂਜੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨਾਲ ਤੇ ਨਰਮ ਪੈ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਮੇਰੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਦੂਜੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਗੌਰ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਸਲੇ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਗੰਢਣ ਦਾ ਜਤਨ ਕਰਦਾ।

ਮੇਰੇ ਸਾਥੀ, ਮੇਰੀ ਤਾਰੀਫ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੈਕਸ਼ਨ ਇੰਚਾਰਜ ਦੇ ਸੱਜਣ ਤੇ ਚੰਗੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਹੋ ਗਏ। ਇੰਚਾਰਜ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਨਾਲ ਤਰੱਕੀ ਕਰ ਗਏ। ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਤਨਖਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਪਰ ਮੇਰੀ ਤਨਖਾਹ 72 ਰੁਪਏ ਸੀ, 72 ਈ ਰਹੀ। ਮੈਂ ਬਦਤਮੀਜ਼ ਤੇ ਨਾ-ਪਸੰਦੀਦਾ ਮਜ਼ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਇੰਚਾਰਜ ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਅੱਖਾਂ ਫੇਰ ਲਈਆਂ ਤੇ ਮੇਰੀ ਡਿਊਟੀ ਬਦਲ ਕੇ ਸ਼ਿਫਟਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਲ ਦਿੱਤਾ। ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਹੋਰ ਵੀ ਤਲਖ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਆਪਣੀ ਯੂਨੀਅਨ ਉੱਤੇ ਵੀ ਤਨਕੀਦ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਮੇਰੇ ਖਿਆਲ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਅਨ ਦਾ ਸਦਰ ਮਜ਼ਦੂਰ ਦੋਸਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਨਿਰਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਈ ਚੰਗਾ ਸਮਝਦਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਮਤਲਬ ਤੇ ਲਾਭ ਵਾਸਤੇ ਈ ਕੁੱਝ ਕਰਦਾ। ਉਹਦੇ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਭਲਾ