ਉਲਾਰ, ਵਤਰ, ਓੜਨਾ, ਭੰਡਾਰੀ ਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨਾਂ ।

ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਉਲਝਣ ਕਿ ਉਸਤਾਦ ਜੀ ਏਨਾ ਕੁੱਝ ਜਾਣਦੇ ਨੇ । ਮੇਰੀ ਹੈਰਾਨੀ ਵੇਖਕੇ ਉਹਨਾਂ ਆਪ ਈ ਦੱਸਿਆ। "ਸ਼ੇਖੂਪੁਰੀਆ! ਮੈਂ ਆਪ ਵੀ ਗੱਡ ਵਾਂਹਦਾ ਰਿਹਾ ਵਾਂ। ਬਾਗ਼ਬਾਨਪੁਰੇ ਤੋਂ ਅਕਬਰੀ ਮੰਡੀ ਤੀਕਰ । ਮੈਂ ਗਾਡੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਆਂਵਦਾ ਜਾਂਦਾ ਸਾਂ ਤੇ ਕਦੀ ਕਦੀ ਗੱਡ ਉੱਤੇ ਦਿਹਾੜੀ ਵੀ ਲਾ ਲਿਆ ਕਰਦਾ ਸਾਂ । ਉਸਤਾਦ ਜੀ ਦੀ ਹਯਾਤੀ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨੇੜੇ ਨੇੜੇ ਲੱਗੀ। ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਕਿ ਇਹ ਇਲਮੋਂ ਦਾਨਸ਼ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਬੰਦਾ ਹੈ ਕੀ ਏ ? ਕਦੇ ਕਦੇ ਤਾਂ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਸੀ ਆਂਵਦਾ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਵੀ ਹਯਾਤੀ ਇੰਜ ਈ ਲੰਘਾਈ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਡਾਂਡੇ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਮਿਲਦੇ ਸਨ । ਹੁਜਰੇ ਆਵਣ ਜਾਵਣ ਦੀ ਮੈਨੂੰ ਮਨਾਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ । ਕਦੀ ਕਦੀ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਤੇ ਕਦੀ ਕੋਈ ਹੋਰ ਨਹੀਂ ਗੱਲ। ਨਵੇਂ ਨਵੇਂ ਬੰਦੇ ਨਵੇਂ ਨਵੇਂ ਖ਼ਿਆਲ ਸੁਣ ਸੁਣ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਤਾਂ ਦੁਨੀਆਂ ਹੋਰ ਦੀ ਹੋਰ ਜਾਪਦੀ ਸੀ। ਸਗੋਂ ਮੇਰੀਆਂ ਦਿਲਚਸਪੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਉਦਾਸੀਆਂ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਔਕੜਾਂ ਤੋਂ ਜਰ ਕੇ ਤਾਇਆ ਫ਼ਕੀਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕੁੱਝ ਦਿਨ ਤਾਂ ਏਥੋਂ ਦੇ ਦਰਬਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਜਾ ਬੈਠਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ । ਏਥੋਂ ਦੇ ਜਾਣੂੰ ਲੋਕ ਮਖੌਲ ਕਰਦਿਆਂ ਆਖਦੇ, "ਸੌ ਚੂਹਾ ਖਾ ਕੇ ਬਿੱਲੀ ਹੱਜ ਨੂੰ ਚੱਲੀ।" ਕੋਈ ਹਾਣੀ ਆਖਦਾ, “ਭੀੜਾਂ ਤੋਂ ਨੱਸ ਪਿਆ ਏਂ। ਜਿਹੜੇ ਬਾਲ ਜੰਮ ਬੈਠਾਂ ਏਂ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਵਾਰਿਸ ਕੌਣ ਈ ?”

ਕੁੱਝ ਦਿਨ ਤਾਂ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਫ਼ਕੀਰ ਆਖਦਾ, "ਅੱਲਾ ਵਾਰਿਸ ਏ”, ਪਰ ਗੱਲ ਨਾ ਬਣਦੀ। ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਤਾਅਨੇ ਵਧਦੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ । ਫ਼ਕੀਰ ਇਹ ਜੂਹ ਈ ਛੱਡ ਗਿਆ।

ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਔਲਿਆਈ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਕਿੱਥੇ ਕਿੱਥੇ ਫਿਰਿਆ ਤੇ ਕਿੱਥੇ ਕਿੱਥੇ ਮੱਥਾ ਟੇਕਿਆ। ਮਜ਼ਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਗੱਦੀ-ਨਸ਼ੀਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਪਹਿਲੇ ਪਹਿਲੇ ਤਾਂ ਤਾਈ ਜੁਦਾਈ ਕਾਰਨ ਰੋਇਆ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਜਦ ਜਵਾਨ ਔਲਾਦ ਹੌਂਸਲਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਐਮਾ ਜੋ ਅਸਾਡਾ ਨਹੀਂ ਬਣਿਆ ਉਹਦੇ ਲਈ ਕਿਉਂ ਰੋਈਏ ?" ਔਲਾਦ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਕਾਰਨ ਤਾਈ ਛੁਪ ਛੁਪ ਕੇ ਰੋਇਆ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਫੇਰ ਹੌਲ਼ੀ ਹੌਲ਼ੀ ਰੋਣਾ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਤਾਏ ਦੀ ਉਡੀਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ।

ਤਿੰਨਾਂ ਸਾਲਾਂ ਮਗਰੋਂ ਫ਼ਕੀਰ ਤਾਇਆ ਘਰ ਆਇਆ। ਅੱਠ ਦਸ ਦਿਨ ਕਿਆਮ ਕੀਤਾ, ਫਿਰ ਕੂਚ ਕਰ ਗਿਆ। ਇੰਜ ਈ ਸਾਲ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਮਗਰੋਂ ਇੱਕ ਅੱਧਾ ਫੇਰਾ ਘਰ ਪਾਇਆ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਏਥੇ ਆ ਕੇ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਈ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਭੂਰੀ ਵਿਛਾ ਕੇ ਡੇਰਾ ਲਾ ਲੈਂਦਾ । ਲੋਹੇ ਦੀ ਖੂੰਡੀ ਭੋਏਂ ਵਿੱਚ ਗੱਡ ਕੇ ਖਲੀ ਕਰਦਾ, ਨਾਲ ਚੱਪੀ ਟੰਗ ਕੇ ਨਾਦ ਵਜਾਵਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦਾ । ਅਸਾਡੇ ਵਾਸਤੇ ਫ਼ਕੀਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਕਈ ਫ਼ਕੀਰ ਆਂਵਦੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਪਰ ਤਾਇਆ ਫ਼ਕੀਰ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਅਸਾਡੇ ਲਈ ਮੌਜੂ ਬਣ