

ਵਿੱਚ ਉਹ ਚਮਕ ਨਹੀਂ ਰਹੀ । ਉਦਾਸੀ ਵਧਦੀ ਜਾਪਦੀ ਏ । ਮੈਨੂੰ ਪੱਕਾ ਯਕੀਨ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਸ਼ਾਹ ਹੁਸੈਨ ਤੇ ਮਾਧੋ ਲਾਲ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਨਵਾਂ ਕਿੱਸਾ ਹੋਵਣ ਵਾਲ਼ਾ ਏ।
ਮੇਰੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਹੁਜਰੇ ਵਾਲੇ ਦੀਆਂ ਉਹ ਗੱਲਾਂ ਯਾਦ ਆ ਗਈਆਂ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਸੁਣਾਈਆਂ ਸਨ ਕਿ ਇੱਕ ਵਾਰ ਸੁਹਰਾਵਰਦੀ ਏਥੇ ਹੁਜਰੇ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਵਜ਼ੀਰ ਸੀ, ਉਸ ਕੁੱਝ ਫਾਇਦਾ ਦੇਵਣ ਦੀ ਰੀਝ ਦੱਸੀ ਸੀ । ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਮਖੌਲ ਕਰਦਿਆਂ ਆਖਿਆ ਸੀ, ਸ਼ਰਾਬ ਦੀਆਂ ਦਸ ਬਾਰਾਂ ਪੇਟੀਆਂ ਘੱਲ ਦਿਉ। ਸੁਰਹਾਵਰਦੀ ਬੁੜ ਬੁੜ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਚਲਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਫੇਰ ਪਰਤ ਕੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ, ਪਰ ਇਹ ਦਰਵੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਲਈ ਕੁੱਝ ਲੈਣਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਚਾਹਦਾ, ਇੱਕੋ ਮੰਗ ਕਿ :
ਮੈਨੂੰ ਧਰਤੀ ਕਲੀ ਕਰਾਦੇ
ਮੈਂ ਨੱਚਾਂ ਸਾਰੀ ਰਾਤ
ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਮਹਿਫ਼ਲ ਵਿੱਚ ਨੂਨ ਨੇ ਉਸਤਾਦ ਜੀ ਨੂੰ ਵਜ਼ੀਫਾ ਦੇਵਣ ਦੀ ਰੀਝ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਫੇਰ ਉਹ ਈ ਮਖੌਲ ਤੇ ਟਿਚਕਰ ਕਿ,"ਲੋਕੀ ਆਖਦੇ ਨੇ ਵਜ਼ੀਫਾ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਏ ਯਾ ਵਜ਼ੀਫਾ ਦੇਵਣ ਵਾਲਾ। ਮੈਂ ਅਜੇ ਮਰਨਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹਦਾ ।" ਏਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਨੂਨ ਵੀ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਵਾਹ! ਕੀ ਜੁਰਅਤ, ਹਿੰਮਤ ਤੇ ਹੌਂਸਲਾ ਏ ਦਰਵੇਸ਼ ਦਾ! ਪਰ ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਗੱਲ ਬਹੁਤ ਉਲਝਣ ਵਾਲੀ ਸੀ ਕਿ ਸਭ ਕੁੱਝ ਤਿਆਗ ਦੇਵਣ ਵਾਲਾ ਦਰਵੇਸ਼ ਇੱਕ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਖ਼ਾਤਰ ਢਿੱਗੀ ਢਾਈ ਬੈਠਾ ਏ । ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਏ, ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਮੇਰੇ ਉਸਤਾਦ ਨੂੰ ਕੀ ਹੋ ਗਿਆ ਏ, ਇੰਜ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਕੁੱਝ ਚੇਤੇ ਆਇਆ ਕਿ ਮੇਰਾ ਉਸਤਾਦ ਤੇ ਮਹਿਮਾਨ ਸੀ ।
ਉਸਤਾਦ ਜੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਅਵਾਮੀ ਹਕੂਮਤ ਰੇਡੀਓ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਮਸ਼ੀਰ ਬਣਾਇਆ ਸੀ । ਕੁੱਝ ਮਹੀਨੇ ਤਨਖਾਹ ਵੀ ਘੱਲੀ (ਪਰ ਮੇਰੇ ਉਸਤਾਦ ਲਾਲਚੀ ਨਹੀਂ ਸਨ) । ਨਜ਼ਮ ਲਿਖੀ :
ਇਹ ਕੀ ਕਰੀ ਜਾਨਾ ਏਂ
ਇਹ ਕੀ ਕਰੀ ਜਾਨਾ ਏਂ
ਮਤਲਬ ਇਹ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਖਰੀਦ ਸਕਦਾ। ਭਾਵੇਂ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਬੰਮ ਪਾ ਦੇ ਭਾਵੇਂ ਤੋਪਾਂ । ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੈਂ ਆਇਆ ਤਾਂ ਹੁਜਰੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੁਹਣੀ ਜਿਹੀ ਕੁੜੀ ਤੇ ਖੁਆਜਾ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਸਨ । ਖੁਆਜੇ ਨੂੰ ਤਾਂ ਮੈਂ ਵੇਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ । ਉਹ ਏਥੇ ਆਂਵਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਸੀ ਵੇਖਿਆ ਹੋਇਆ। ਕੁੜੀ ਬੈਠੀ ਵੀ ਤੇ ਹੁਜਰੇ ਵਾਲੇ ਦਰਵੇਸ਼ ਦੇ ਮੋਢੇ ਨਾਲ ਲੱਗ ਕੇ ਸੀ। ਨਿੰਮ੍ਹਾਂ ਹੱਸਦੀ ਤੇ ਦੰਦ ਮੀਟ ਕੇ ਗੁਟਕਦੀ ਕੁੜੀ ਬਹੁਤ ਭਲੀ ਮਲੂਮ ਹੁੰਦੀ ਸੀ । ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਾਲ ਤੇ ਬਾਣਾ ਵੀ ਸ਼ੌਕੀਨ ਸੀ । ਅੱਖਾਂ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਈ ਖੂਬਸੂਰਤ ਸਨ । ਕੁੜੀ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਵੀ ਉਸਤਾਦ ਦੇ ਮੋਢੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਮੇਰੇ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਰ ਹੈਰਾਨੀ ਸੀ। ਹੁਣੇ ਮੁੰਡਾ, ਹੁਣੇ ਕੁੜੀ! ਤਬੀਅਤ ਡਾਵਾਂਡੋਲ ! ਨਾਲੇ ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ ਮੇਰਾ ਅੰਦਰਲਾ ਬੁਝਦਾ ਜਾਪਦਾ