

ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕਰ ਲਏ ਤਾਂ ਚਾਬੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ। ਜ਼ਾਰ ਵਲੋਂ ਦੇਸਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀਆਂ ਹਸਤਾਖਰਿਤ ਸੰਧੀਆਂ ਉਸ ਨੇ ਅਖਬਾਰ ਵਿਚ ਛਪਵਾ ਕੇ ਕਿਹਾ- ਸਮਾਜਵਾਦ ਵਿਚ ਕੋਈ ਫੈਸਲਾ ਗੁਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋਏਗਾ।
ਜਰਨੈਲ ਦੁਖੇਨਿਨ ਇਕ ਫ਼ੌਜੀ ਟੁਕੜੀ ਨਾਲ ਜਰਮਨ ਵਿਰੁਧ ਲੜਾਈ ਦੀ ਕਮਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਤਾਸਕੀ ਨੇ ਹੁਕਮ ਭੇਜਿਆ- ਅਸੀਂ ਸੋਧੀ ਕਰਾਂਗੇ। ਜਰਮਨ ਵਿਰੁੱਧ ਜੰਗ ਬੰਦ ਕਰੋ। ਉਸ ਨੇ ਹੁਕਮ ਅਦੂਲੀ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਤਾਸਕੀ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿਚ ਹੈ ਪਰ ਜਰਨੈਲ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ ਤਾਂ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਰਨੈਲ ਦੀ ਛਾਤੀ ਵਿਚ ਗੋਲੀਆਂ ਦਾਗ ਦਿਤੀਆਂ।
ਰੂਸ ਵਿਚ ਪੁੱਜੇ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਦੂਤਾਵਾਸਾਂ ਨੂੰ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਬਦਲ ਗਈ ਹੈ ਸੋ ਉਹ ਭਾਂਤ ਸੁਭਾਤੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਛਪਵਾਉਂਦੇ। ਤਾਸਕੀ ਨੇ ਸਭ ਨੂੰ ਕਿਹਾ- "ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਨਾ ਬਣੇ ਤਾਂ ਸਭ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਚੁਕਵਾ ਦਿਆਂਗਾ।" ਤਾਸਕੀ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਪੱਤਰਕਾਰ ਚਿਚੇਰਿਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਲੰਡਨ ਵਿਚ ਕੈਦ ਕਰ ਰੱਖਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਯੁੱਧ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਲਿਖਦਾ ਸੀ। ਬਰਤਾਨਵੀ ਦੂਤ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਚਿਚੇਰਿਨ ਨੂੰ ਰਿਹਾ ਕਰਕੇ ਰੂਸ ਭੇਜੋ। ਇੰਗਲੈਂਡ ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਾ ਹੋਇਆ। ਤਾਸਕੀ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ- ਜਦੋਂ ਤਕ ਚਿਚੇਰਿਨ ਦੇਸ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਪੁਜਦਾ, ਇਕ ਵੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਨੂੰ ਰੂਸ ਵਿਚੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਣ ਦਿਆਂਗਾ। ਬੰਦੀ ਰਿਹਾ ਕਰ ਦਿਤਾ ਗਿਆ।
ਨਵੀਂ ਰੂਸੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਜਰਮਨ ਖਿਲਾਫ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਕੇ ਰਾਜ਼ੀਨਾਮੇ ਉਤੇ ਦਸਖ਼ਤ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਜਰਮਨ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹ ਵਿਲੀਅਮ ਕੈਸਰ ਨੇ ਆਪਣਾ ਦੂਤ ਭੇਜਿਆ। ਫ਼ੌਜੀ ਜਰਨੈਲ ਬਾਰਡਰ ਉਤੇ ਸਨ। ਇਧਰੋਂ ਤਾਸਕੀ ਪੁੱਜਾ। ਜਰਮਨ ਸਮਝਦੇ ਸਨ ਕਿ ਇਹ ਐਵੇਂ ਅਵਾਰਾ ਲੜਾਕੂ ਛੋਕਰਾ ਹੇ ਜਿਸ ਦੇ ਪੈਰ ਹੇਠ ਸੱਤਾ ਦਾ ਬਟੇਰਾ ਆ ਗਿਆ ਤੇ ਇਹ ਬਟੇਰਾ ਵੀ ਪੈਰ ਹੇਠ ਜਲਦੀ ਨਿਕਲ ਜਾਏਗਾ। ਜਦੋਂ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਜਰਮਨ ਭਾਸ਼ਾ ਬੋਲਦਿਆਂ ਤਾਸਕੀ ਦੀਆਂ ਦਲੀਲਾਂ ਅਤੇ ਆਤਮਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਦੇਖਿਆ। ਕਮਾਲ ਇਹ ਕਿ ਰੂਸ ਵਿਚ ਸੈਨਾ ਰਹੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਜਿਹੜੀ ਬਚੀ ਉਹ ਲੜਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਕ ਕਮਜ਼ੋਰ ਦੇਸ ਦਾ ਨੇਤਾ ਤਾਕਤਵਰ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਏਨੀ ਦਲੇਰੀ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਗੱਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੇ, ਅਚੰਭਾ ਸਮਝੋ। ਉਸ ਨੂੰ ਜਰਮਨ ਜਰਨੈਲਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੰਗਬੰਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੈ ਪਰ ਜਿੰਨੀ ਰੂਸੀ ਧਰਤੀ ਉਪਰ ਅਸੀਂ ਅਗੇ ਵਧੇ ਹਾਂ ਉਹ ਨਹੀਂ ਛੱਡਾਂਗੇ। ਤਾਸਕੀ ਨੇ ਕਿਹਾ- ਫੇਰ ਇਹ ਕੀ ਸੰਧੀ ਹੋਈ ? ਜਰਮਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ- ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਖਿਲਾਫ ਯੁੱਧ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂ ਸੀ? ਤਾਸਕੀ ਨੇ ਕਿਹਾ