ਸਹੁੰ, ਮੈਂ ਪ੍ਰੀਤੂ ਨੂੰ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਵਾਂਗ ਰੱਖਾਂਗੀ। ਰੱਬ ਕਰੇ, ਉਹ ਲੱਭ ਪਵੇ।"

"ਜਸਬੀਰ। ਫ਼ਿਕਰ ਨਾ ਕਰ। ਮੈਂ ਪਰਸੋਂ ਜ਼ਰੂਰ ਮੁੜ ਆਵਾਂਗਾ।" ਪਿਆਰੇ ਨੇ ਖਿਚ ਕੇ ਉਹਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਪਾ ਲਿਆ।

ਰੋਜ਼ ਹੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਟਰੱਕ ਏਧਰ ਆਉਂਦੇ ਸਨ, ਜੋ ਰਹੇ ਰਵੰਨੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕੱਢ ਕੇ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਏਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਾਰਤੀ ਮਿਲਟਰੀ ਦੇ ਟਰੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।

ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਤਰਨ ਤਾਰਨ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਟਰੱਕ ਤੁਰੇ। ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪੰਦਰਾਂ ਫ਼ੌਜੀ ਸਿਪਾਹੀ ਸਨ, ਚਾਰ ਸਿੱਖ ਤੇ ਗਿਆਰਾਂ ਗੋਰਖੇ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਅਫ਼ਸਰ ਹੌਲਦਾਰ ਭੀਮ ਸਿੰਘ ਰੋਹਤਕ ਦਾ ਜਾਟ ਸੀ। ਅੱਠ ਦਸ ਉਹ ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਕਸਤਾਨ ਜਾਣਾ ਸੀ। ਪਿਆਰਾ ਅਗਲੇ ਟਰੱਕ 'ਤੇ ਸੀ। ਸਿੱਖ ਸਿਪਾਹੀ ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਉਹਨੇ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰ ਲਈ ਸੀ। ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਨਾਨਕੇ ਇਕੋ ਪਿੰਡ ਸਨ। ਤਰਨ ਤਾਰਨੋਂ ਤੁਰ ਕੇ ਝਭਾਲ ਦੇ ਰਸਤੇ ਟਰੱਕ ਭਿੱਖੀ ਵਿੰਡ ਜਾ ਖਲੇ।

ਪਿਆਰੇ ਨੂੰ ਓਥੇ ਗੁਜ਼ਾਰੀਆਂ ਦੇ ਰਾਤਾਂ ਯਾਦ ਆ ਗਈਆਂ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਕ ਮੁਟਿਆਰ ਦੀ ਅਰਥੀ ਕੋਲ ਬੈਠਿਆਂ ਵਿਆਹ ਦੀ ਚਰਚਾ ਤੇ ਫਿਰ ਬੜੇ ਅਨੋਖੇ ਢੰਗ ਦਾ ਵਿਆਹ। ਏਹੋ ਜਿਹਾ ਵਿਆਹ ਹੁੰਦਾ ਓਹਨੇ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਵੇਖਿਆ। ਨਾ ਸਿਹਰੇ, ਨਾ ਘੋੜੀ, ਨਾ ਗੱਨਾ, ਨਾ ਗੀਤ। ਵਿਆਹ ਫਿਰ ਵੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਗ੍ਰੰਥੀ ਨੇ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਕਿ ਜਾਓ, ਤੁਹਾਡਾ ਵਿਆਹ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਬੱਸ, 'ਜਸਬੀਰ ਦਾ ਕੋਈ ਗੁਨਾਹ ਨਹੀਂ ਪਿਆਰਾ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਸੋਚਣ ਲੱਗਾ। 'ਨੂਰਾਂ'! ਨੂਰਾਂ ਦਾ ਵੀ ਕੋਈ ਗੁਨਾਹ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਤਾਂ ਆਖ ਰਹੀ ਸੀ, ਮੈਨੂੰ ਲੈ ਚਲ। ਓਦੋਂ ਮੈਂ ਉਹਨੂੰ ਲੈ ਔਂਦਾ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਬਣਨ ਪਿੱਛੋਂ ਸਾਰੇ ਝਗੜੇ ਮੁੱਕ ਜਾਣੇ ਸਨ। ਜਸਬੀਰ ? ਉਹ ਆਪੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹੀ ਜਾਂਦੀ। ਦੋ ਚਾਰ ਦਿਨ ਉਹਨੂੰ ਮੇਰੀ ਕੀਤੀ 'ਤੇ ਅਫ਼ਸੋਸ ਜ਼ਰੂਰ ਹੁੰਦਾ। ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਭੈੜਾ ਵੀ ਸਮਝਦੀ, ਜੋ ਚੰਦ ਵਰਗੀ ਤੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਮੰਗੇਤਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਇਕ ਮੁਸਲਮਾਨੀ ਨਾਲ ਨਿਕਲ ਗਿਆ। ਤੇ ਹੁਣ ਨੂਰਾਂ ਮੈਨੂੰ ਨਗੱਲਾ ਸਮਝਦੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਅਸਾਂ ਕੌਲ ਕਰਾਰ ਤਾਂ ਕਰ ਲਏ, ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਤੋਂ ਚੋਰੀ ਚੋਰੀ, ਪਰ ਨਿਭਾਏ ਨਾ। ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਈ ਗਈ। ਨੂਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਤਾਂ ਕੋਈ ਕਸਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਹੁਣ ਪਤਾ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਵਿਚਾਰੀ ਨਾਲ ਕੀ ਵਾਪਰ ਰਹੀ ਹੋਵੇ। ਮੈਨੂੰ ਸੌ ਸੌ ਗਾਲ੍ਹ ਦੇਂਦੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਗਾਲ਼ਾਂ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਗਾਲ੍ਹ ਦੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ। ਜੀਹਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦੀ ਏ, ਜ਼ਨਾਨੀ ਉਹਦਾ ਬੁਰਾ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਮੰਗਦੀ। ਪਰ ਉਲਾਹਮੇ ਤਾਂ ਦੇਂਦੀ ਹੋਵੇਗੀ ਨਾ। ਉਲਾਹਮੇ ਉਹਦੇ ਹਨ ਵੀ ਸੱਚੇ। ਕਿਤੇ ਰੱਬ