

ਐਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿਵੇਂ ਪਹੁੰਚ ਪੈਂਦੇ। ਅਫ਼ਸੋਸ ਏ, ਕਿ ਛੇ ਤੇ ਸੱਤ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਮਗਰ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕੇ। ਅੱਜ ਤੋਂ ਅਸਾਂ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰ ਲਿਆ ਏ। ਦੁੱਧ, ਚਾਹ, ਪੱਕੇ ਹੋਏ ਪਰੌਂਠੇ, ਭੁੱਜੇ ਦਾਣੇ, ਤੇ ਹੋਰ ਜੋ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਏ, ਸਾਡੇ ਬੰਦੇ ਹੁਡਿਆਰੇ ਤੱਕ ਪੁਚਾ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਨੇ। ਇਕ ਅਸੀਂ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਵਾਘੇ ਵੱਲ ਵੀ ਲੋਕ ਏਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਅਗਲੇ ਮੋਰਚਿਆਂ ਤੱਕ ਪੁਚਾ ਰਹੇ ਨੇ। ਇਹ ਤੁਸਾਂ ਸੁਣ ਈ ਲਿਆ ਹੋਵੇਗਾ, ਕਿ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦਾ ਲਾਹੌਰ ਵਾਲਾ ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨ ਬੰਦ ਹੋ ਗਿਆ ਏ।" ਕਾਮਰੇਡ ਨੇ ਸਾਰੇ ਸਰੋਤਿਆਂ ਵੱਲ ਤਕਦਿਆਂ ਕਿਹਾ।
"ਏਥੇ ਤਾਂ ਅਫਵਾਹ ਏ, ਕਿ ਸਾਡੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਵਾਘੋ ਵੱਲੋਂ ਈਚੋਗਿਲ ਨੀਹਰ ਵੀ ਟੱਪ ਗਈਆਂ ਨੇ।" ਗੱਜਣ ਸਿੰਘ ਨੇ ਤਸਦੀਕ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਪੁੱਛਿਆ।
"ਜਾਪਦਾ ਏ, ਸਾਡੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਪਾਲਿਸੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਈਚੋਗਿਲ ਨਹਿਰ ਟੱਪਣ ਦੀ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਹਿਰੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘੇ ਹੁੰਦੇ।"
"ਸਿਆਲਕੋਟ ਤਾਂ ਲੈ ਲਿਆ ਨੇ ਨਾ।" ਬੇਲਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਮਨ ਇਹ ਖ਼ਬਰ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਾਹਲਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਸੀ।
"ਨਹੀਂ। ਓਥੇ ਵੀ ਏਹਾ ਨੀਤੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਜਾਪਦੀ ਏ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਸਾਡੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਸਿਆਲਕੋਟ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ ਮੀਲ ਦੂਰ ਨੇ। ਸਿਆਲਕੋਟ ਵੱਲੋਂ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਤੇਰਾਂ ਫ਼ੀਲਡ ਰਜਮੈਂਟ ਤੇ ਚਵਿੰਡੇ ਵੱਲ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਇਕ ਸੋ ਛਿਆਹਟ ਫ਼ੀਲਡ ਰਜਮੈਂਟ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਨੇ। ਓਥੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦਾ ਬਹੁਤ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਏ। ਏਥੇ ਈ ਬੱਸ ਨਹੀਂ, ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ ਹੱਦ ਟੱਪ ਕੇ ਸਾਡੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੇ ਗਦਰਾ ਬਹਿਰ ਮੱਲ ਲਿਆ ਏ।"
"ਆਹ ਖੇਮ ਕਰਨ ਵੱਲੋਂ ਬੜੀ ਥੋੜੀ ਜੇਹੀ ਨਮੋਸ਼ੀ ਦੁਆਈ ਏ ਸਾਡੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਹੋਰ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਪਾਸੇ ਠੀਕ ਨੇ।" ਬੇਲਾ ਸਿੰਘ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਬੜਾ ਦੁੱਖ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਕਿ ਖੇਮਕਰਨ ਉੱਤੇ ਵੈਰੀ ਨੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ।
"ਪਰ ਹੁਣ ਤਾਂ ਉਹ ਨਮੋਸ਼ੀ ਵੀ ਸਾਡੇ ਜਵਾਨਾਂ ਨੇ ਧੋ ਦਿੱਤੀ ਏ।" ਕਾਮਰੇਡ ਨੇ ਬੜੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਕਿਹਾ।
"ਉਹ ਕਿਵੇਂ ? ਇਹ ਗੱਲ ਜ਼ਰਾ ਵੇਰਵੇ ਨਾਲ ਸੁਣਾਓ।" ਬੇਲਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਫੇਰ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਪਰਤ ਆਈ।
"ਹੌਲਦਾਰ ਸਾਹਬ! ਇਹ ਲੜਾਈ ਦੀਆਂ ਚਾਲਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਏ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਕੀਮ ਖੇਮਕਰਨ ਤੋਂ ਸਾਡੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਕੇ ਹਰੀਕੇ ਦਾ ਪੁਲ ਤੋੜਨ ਦੀ ਸੀ। ਏਸ ਕੰਮ ਵਾਸਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਕਤਵਰ ਫ਼ੌਜ ਫਸਟ ਆਰਮਡ ਡਵੀਯਨ' ਰਾਏਵਿਡ ਬੈਠੀ ਸੀ। ਉਹ