ਭਾਂਤ-ਭਾਂਤ ਦੀਆਂ ਵਾਜਾਂ ਦੇ ਸਹੀ ਅਰਥ ਸਮਝਣੇ ਔਖੇ ਸਨ।

"ਓ ਪਿਆਰਿਆ!" ਇਲਮਦੀਨ ਨੇ ਕੁਛ ਨੇੜੇ ਪੁੱਜ ਕੇ ਵਾਜ ਮਾਰੀ।

"ਬਾਬਾ ਆ ਗਿਆ।" ਪਿਆਰਾ ਭੜਕ ਕੇ ਉੱਠ ਖਲੋਤਾ। "ਬਾਬਾ! ਐਧਰ।" ਪਿਆਰਾ ਉਹਦੀ ਵਾਜ ਦੀ ਸੋਧ 'ਤੇ ਕਾਹਲੇ ਕਦਮੀ ਵਧ ਤੁਰਿਆ।

"ਮੈਂ ਤਾਂ ਖਪ ਲੱਥਾਂ ਭੀੜ ਵਿੱਚ ਭਾਲਦਾ।"

"ਤੇ ਪ੍ਰੀਤੂ!” ਪਿਆਰੇ ਨੇ ਇਕੱਲੇ ਇਲਮਦੀਨ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਕੁਛ ਉਦਾਸ ਸੁਰ ਵਿੱਚ ਪੁੱਛਿਆ।

"ਲੱਭ ਲਵੇਗਾ ਪ੍ਰੀਤੂ ਵੀ। ਡੋਲ ਨਾ ਤੂੰ।" ਇਲਮਦੀਨ ਨੇ ਪਿਆਰੇ ਦੇ ਮੋਢੇ 'ਤੇ ਹੱਥ ਧਰ ਕੇ ਧੀਰਜ ਦੇਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ "ਕਿੱਥੇ ਨੇ ਧਰਮ ਸੁੰਹ ਹੋਰੀਂ ?"

ਪਿਆਰੇ ਵਿੱਚ ਬੋਲਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਨਾ ਰਹੀ। ਉਹਦਾ ਦਿਲ ਟੁੱਟ ਪਿਆ। ਇਲਮਦੀਨ ਦੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਦੀ ਥਾਂ ਉਹ ਅੱਗੇ ਲੱਗ ਕੇ ਤੁਰ ਪਿਆ। ਗੱਭਰੂ ਪਿਆਰੇ ਦੇ ਕਦਮਾਂ ਵਿੱਚ ਜਵਾਨੀ ਦੀ ਛੁਹ ਕਿਤੇ ਭਾਲਿਆਂ ਨਹੀਂ ਸੀ ਲੱਭਦੀ। 'ਬਸ, ਮੇਰਾ ਪ੍ਰੀਤੂ ਹੈ ਨਹੀਂ। ਹੁਣ ਉਹਨੂੰ ਕਿੱਥੋਂ ਲੱਭਣਾ ਏਂ ?' ਮਾਰੂ ਸੋਚਾਂ ਸੋਚਦਾ ਪਿਆਰਾ ਪੈਰ ਧੂਹਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।

"ਦਿਲ ਨਾ ਛੱਡ ਪਿਆਰਿਆ! ਮੈਂ ਪ੍ਰੀਤੂ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਲੱਭ ਕੇ ਲੈ ਆਵਾਂਗਾ। ਐਸ ਵੇਲੇ ਤਾਂ ਕਾਹਲੀ ਕਰਕੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਣ ਵਾਸਤੇ ਆ ਗਿਆ। ਓਸ ਫੋਹਾ ਭਰ ਬਾਲ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਦਾ ਕਾਹਦਾ ਵੈਰ ਏ। ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਲੱਭ ਪਵੇਗਾ। ਤੂੰ ਫ਼ਿਕਰ ਨਾ ਕਰ, ਮਖ।” ਇਲਮਦੀਨ ਹੌਂਸਲਾ ਦੇਂਦਾ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਤੁਰਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।

"ਤੇ ਭਾਈ! ਮੇਰਾ ਪ੍ਰੀਤੂ।" ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਦੇ ਜਿਵੇਂ ਕਲੇਜੇ ਵਿੱਚੋਂ ਚੀਰ ਕੇ ਹੂਕ ਨਿਕਲੀ।

"ਏਹਾ ਗੱਲਾਂ ਮੈਂ ਪਿਆਰੇ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਆ ਰਿਹਾਂ। ਪ੍ਰੀਤੂ ਜ਼ਰੂਰ ਲੱਭ ਪਵੇਗਾ। ਕਿਤੇ ਡਰ ਦਾ ਮਾਰਿਆ ਅੰਞਾਣਾ ਲੁਕ ਗਿਆ ਏ। ਮੈਂ ਜਾ ਕੇ ਜ਼ਰੂਰ ਲੱਭ ਲਵਾਂਗਾ। ਭਲਾ ਤੁਸਾਂ ਅੱਲ੍ਹਾ ਦਾ ਗੁਆਇਆ ਏ ਕੁਝ ? ਨਾਲੇ ਉਸ ਮਾਸੂਮ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਕੀ ਆਖਣਾ ਏਂ, ਤੁਸੀਂ ਦਿਲ ਨਾ ਛੋਟਾ ਕਰੋ।" ਇਲਮਦੀਨ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਬਹਿ ਗਿਆ। "ਤੇ ਸੱਚ ਤੁਹਾਡਾ ਸਮਾਨ ?"

"ਸਭ ਕੁਛ ਹੁਡਿਆਰੇ ਵਾਲੀ ਰੋਹੀ ਦੇ ਪੁੱਲ 'ਤੇ ਲੁੱਟਿਆ ਗਿਆ।" ਧਰਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਅਫ਼ਸੋਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਹਿਲਾਉਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ। “ਤੇਰੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ ਅਮਲ ਕੀਤਾ ਅਸਾਂ। ਜਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲੋਂ ਸਮਾਨ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਈ ਭਲਾ ਸਮਝਿਆ।"

ਪਲ ਦਾ ਪਲ ਦੋਹੀਂ ਪਾਸੀਂ ਚੁੱਪ ਵਰਤੀ ਰਹੀ। ਇਲਮਦੀਨ ਨੇ ਹੀ ਫੇਰ ਗੱਲ ਤੋਰੀ। ਉਹਨੇ ਪ੍ਰੀਤੂ ਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਫਿਰਨ ਤੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਵਾਪਰੀ ਬਾਰੇ ਵੇਰਵੇ