"ਬਾਪੂ। ਪ੍ਰੀਤੂ ਬਿਨਾਂ ਮੇਰੇ ਸੰਘ ਬੁਰਕੀ ਨਹੀਂ ਲੰਘਣੀ। ਮੇਰਾ ਅੰਦਰ ਵੱਢੀਦਾ ਏ।" ਪਿਆਰੇ ਦੇ ਹੰਝੂ ਰੋਕੇ ਨਹੀਂ ਸਨ ਰੁਕਦੇ।
"ਕੁਛ ਅੰਦਰ ਸੁੱਟ। ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋਵੇਗਾ।" ਧਰਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਹੱਥ ਕਰਕੇ ਦੋ ਫੁਲਕੇ ਲੈ ਲਏ।
"ਨਹੀਂ ਬਾਪੂ! ਮੇਰਾ ਮਨ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ।" ਪਿਆਰੇ ਨੇ ਸਿਰ ਹਿਲਾਉਂਦਿਆਂ ਭਰੇ ਹੋਏ ਗਲੇ ਨਾਲ ਕਿਹਾ। ਵਾਜ ਉਹਨੇ ਰੋਕ ਲਈ ਸੀ, ਪਰ ਅੱਥਰੂਆਂ ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਨਹੀਂ ਸੀ ਚਲਦਾ।
"ਵੀਰਾ, ਇਕ ਫੁਲਕਾ।" ਧਰਮ ਸਿੰਘ ਵੱਲੇ ਵੇਖ ਕੇ ਜਾਂ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਜੀਅ ਧਰਾਉਣ ਬਦਲੇ ਇਕ ਫੁਲਕਾ ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਨੇ ਵੀ ਲੈ ਲਿਆ। ਦਸ ਮਿੰਟ ਉਹ ਫੁਲਕਾ ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜੀ ਬੈਠੀ ਰਹੀ।
"ਹੇ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ। ਸ਼ੁਕਰ ਏ ਤੇਰਾ। ਤੇਰਾ ਕੀਆ ਮੀਠਾ ਲਾਗੇ।" ਧਰਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੋਵੇਂ ਫੁਲਕੇ ਖਾ ਲਏ। ਬੁੱਕ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ ਉਹਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਮੂੰਹ ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ।
"ਲੈ, ਬੀਬਾ ਪੁੱਤ, ਤੂੰ ਵੀ ਖਾ ਲੈ ਦੋ ਬੁਰਕੀਆਂ।" ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਨੇ ਪਿਆਰੇ ਨੂੰ ਬਾਹੋਂ ਫੜ ਕੇ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚਦਿਆਂ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਕਿਹਾ। "ਆ ਆਪਾਂ ਦੋਵੇਂ ਖਾਈਏ।"
"ਨਹੀਂ ਮਾਂ। ਮੇਰਾ ਵੱਢਿਆ ਰੂਹ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।" ਪਿਆਰੇ ਨੇ ਨਾਂਹ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਫੇਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ।
"ਚੰਗਾ ਫਿਰ, ਮੈਂ ਵੀ ਓਨਾਂ ਚਿਰ ਨਹੀਂ ਖਾਵਾਂਗੀ।" ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਨੇ ਬੜੀ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਸੁਰ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ। ਰੋਟੀ ਦੁਹਰੀ ਕਰਕੇ ਉਹਨੇ ਸਿਰ ਵਾਲੇ ਲੀੜੇ ਦੇ ਪੱਲੇ ਵਲ੍ਹੇਟ ਲਈ।
"ਤੁਸੀਂ ਸਮਝਦੇ ਓ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰੀਤੂ ਘੱਟ ਪਿਆਰਾ ਏ ?" ਧਰਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਵੱਲ ਤੱਕਦਿਆਂ ਕਿਹਾ। "ਪਰ ਅੰਨ ਛੱਡਿਆਂ ਬਣਦਾ ਕੁਛ ਨਹੀਂ। ਲਓ ਖਾਂ ਆਪਾਂ ਸਾਰਾ ਟੱਬਰ ਦਸ ਕੁ ਦਿਨ ਕੁਛ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦੇ ਪੀਂਦੇ, ਭਲਾ ਜੇ ਪ੍ਰੀਤੂ ਲੱਭ ਪਵੇ ਤਾਂ। ਇਹ ਜਿਹੜੀ ਮੁਸੀਬਤ ਪੈ ਗਈ ਏ, ਹੌਂਸਲਾ ਕੀਤਿਆਂ ਈ ਕੱਟੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਨਾਲੇ ਅਜੇ ਆਸ ਏ। ਉਹਦੇ ਘਰ ਕਾਹਦਾ ਘਾਟਾ ਏ। ਵਿਛੜਿਆਂ ਮੇਲੇ ਪ੍ਰਭੂ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਫਿਰ ਜੋ ਉਹਦਾ ਭਾਣਾ।"
"ਪ੍ਰੀਤੂ ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਜੋਗੀ ਨਾ ਛੱਡ ਗਿਆ। ਮੈਂ ਤੱਤੀ ਆਖ ਵੀ ਰਹੀ ਦਸ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ, ਪਈ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਾਸੀ ਕੋਲ ਘੱਲ ਦੇਈਏ, ਪਰ ਮੇਰੀ ਨਖੱਤੀ ਦੀ ਮੰਨਦਾ ਕੌਣ ਸੀ। ਸੜ ਗਏ ਲੇਖ। ਸਾਡੇ ਵਾਸਤੇ ਤਾਂ ਅਜ਼ਾਦੀ
