

ਦੇਵੇ।" ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਅਸਲੋਂ ਹੀ ਦਿਲ ਛੱਡ ਬੈਠੀ ਸੀ।
"ਉ, ਇਹਦੇ ਵਾਸਤੇ ਕਿਤੋਂ ਦੁਕਾਨ ਤੋਂ ਭਾਂਡਾ ਲੈ ਕੇ ਚਾਹ ਦਾ ਘੁੱਟ ਲਿਆ ਭਲਾ ਜੇ ਇਹਦੇ ਅੰਦਰ ਦੋ ਘੁੱਟਾਂ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਹਨੂੰ ਕੁਛ ਹੋਸ਼ ਆਵੇ। ਨਿਘਰ ਹੋਈ ਇਹ ਵੀ ਔਖੇ ਵੇਲੇ ਸਾਥ ਛੱਡ ਜਾਣ ਦੀਆਂ ਸੋਚਾਂ ਸੋਚ ਰਹੀ ਏ।"
"ਬਾਪੂ। ਮੰਗਵਾਂ ਭਾਂਡਾ ਏਥੇ ਕੀਹਨੇ ਦੇਣਾ ਏਂ ? ਕਿਸੇ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਚੱਲ ਫਿਰੀਏ।" ਪਿਆਰੇ ਨੇ ਉਦਾਸ ਸੁਰ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
"ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਵੀ ਕਿੱਥੇ ਪੈਰ ਧਰਨ ਜੋਗੀ ਥਾਂ ਮਿਲਨੀ ਏਂ। ਏਥੇ ਅੱਡੇ 'ਤੇ ਭਾਂਡਿਆਂ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਹੋਣੀ ਏ ਕੋਈ। ਇਕ ਮਾੜੀ ਮੋਟੀ ਬਾਲਟੀ ਜਾਂ ਗੜਵੀ ਖ਼ਰੀਦ ਲਓ। ਲੈ ਫੜ ਪੈਸੇ ਤੇ ਤਿੰਨਾਂ ਜੋਗੀ ਚਾਹ ਪੁਆ ਲਿਆਵੀਂ।" ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਨੇ ਕੰਬਦੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਭਿੱਜਾ ਹੋਇਆ ਨੋਟ ਫੜਾਉਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ।
ਦੋ ਕੁ ਸੇਰ ਦੀ ਟੀਨ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਤੇ ਕੰਢੇ ਤੋਂ ਟੁੱਟਾ ਹੋਇਆ ਗਲਾਸ ਡਿਉਦੇ ਮੁੱਲ ਤੋਂ ਪਿਆਰੇ ਹੱਥ ਵੇਚਦਿਆਂ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਨੇ ਬੜਾ ਅਹਿਸਾਨ ਜਤਾਇਆ। ਆਖ਼ਰ ਗਾਹਕ ਦੀ ਛਿਲ ਲਾਹੁਣ ਦਾ ਇਸ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਮੌਕਿਆ ਉਹਨੂੰ ਹੋਰ ਕਿਹੜਾ ਮਿਲਣਾ ਸੀ। ਨਾਲੇ ਕੱਲ੍ਹ ਉਹਨੇ ਸੇਵਾ-ਸੰਮਤੀ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦੋ ਰੁਪੈ ਉਗਰਾਹੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਇਹਨਾਂ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆਂ ਵਾਸਤੇ। ਉਹ ਭਾਂਗਾ ਵੀ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਨੇ ਗਾਹਕਾਂ ਸਿਰੋਂ ਹੀ ਕੱਢਣਾ ਸੀ।
ਪੂਰਾ ਇਕ ਘੰਟਾ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਖਲੋ ਕੇ ਪਿਆਰੇ ਨੇ ਤਿੰਨ ਗਲਾਸ ਚਾਹ ਦੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਦੁਣੇ ਪੈਸੇ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਚਾਹ ਵਾਲੇ ਨੇ ਮਿੱਠਾ ਪੂਰਾ ਨਾ ਪਾਇਆ। ਪਿਆਰਾ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੂਰ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਾਂ ਅੱਗੋਂ ਅਮਰ ਸਿੱਧੂ ਵਾਲਾ ਅਮਲੀ ਚੂਹੜ ਸਿੰਘ ਮਿਲ ਪਿਆ।
"ਉਹ ਪਿਆਰਿਆ। ਸਾਰੇ ਜੀ ਸਹੀ ਸਲਾਮਤ ਆ ਗਏ ? ਸੁਣਾ ਕਿੱਥੇ ਆ ਤੇਰਾ ਬਾਪੂ।" ਅਮਲੀ ਨੇ ਅਫ਼ੀਮ ਦੀ ਮਾਰੀ ਪਤਲੀ ਜੇਹੀ ਸੁਰ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ।
"ਆ, ਲੈ ਚਲਦਾਂ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ।" ਪਿਆਰਾ ਉਹਦੇ ਅੱਗੇ ਲੱਗ ਕੇ ਤੁਰ ਪਿਆ।
ਪਿਆਰੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੇ ਭਰਮ ਪੈ ਗਏ ਸਨ। ਦੋ ਸੱਲ ਨੇਜਿਆਂ ਵਾਂਗ ਰੜਕਦੇ ਸਨ ਉਹਦੀ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ। ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਵੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਬੋਲਣ 'ਤੇ ਜੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਰਦਾ ਉਹਦਾ।
"ਬਹੁਤ ਬੁਰੀ ਹੋਈ। ਸਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਈ। ਕੁਛ ਨਾ ਪੁੱਛ! ਇਕ ਨਾਲ ਹੋਈ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਦੱਸਾਂ ਨਾ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਤਾਂ ਜੁੱਗੋਂ ਬਾਹਰੀ ਹੋਈ। ਮੁੰਡਾ ਓਥੇ ਮਰ ਗਿਆ ਤੇ ਨੌਂਹ ਏਥੇ ਆ ਮਰੀ। ਵਿਚਾਰੀ ਮੰਦੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ।