

ਏਵਡੁ ਊਚਾ ਹੋਵੈ ਕੋਇ ॥ ਤਿਸੁ ਊਚੇ ਕਉ ਜਾਣੈ ਸੋਇ ॥੨੪॥੧॥
ਜਪੁਜੀ, ਪੰਨਾ ੫
ਏਵਡ ਉਚਾ ਤੇ ਏਵਡ ਵਡਾ ਕੇਵਲ ਸਤਿਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਹੀ ਹੈ ਜੋ ਤੁਧੁ ਤਾਈਂ ਅਪੜਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੇਰੇ ਤਾਈਂ ਹੋਈ ਹੈ । ਤਾਂ ਤੇ ਤਿਸ ਸਤਿ- ਪੁਰਖ ਸਭ ਤੋਂ ਵਡੇ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉਚੇ ਨਿਰੰਕਾਰ ਕਰਤਾਰ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਡੇ ਸਤਿਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਹੀ ਜਾਣਿਆ ਹੈ, ਪਛਾਣਿਆ ਹੈ, ਤੱਤ ਜਾਣਨੀ ਜਾਣਿਆ ਹੈ, ਤੱਤ ਪਛਾਣਨੀ ਪਛਾਣਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਤੱਤ ਸਰੂਪ ਵਿਚਿ ਲੀਨ ਹੋਇਆ ਹੈ । ਤਿਸ ਤੱਤ-ਲੀਨਤਾ ਵਾਲੇ ਸਤਿਗੁਰੂ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਹੀ ਤੇਰੇ ਤੱਤ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਤੱਤ ਸੋਝੀ ਹੈ। ਤੱਤ ਅਕਾਲ ਦੇ ਗੁਣ ਕਵਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਤਿਗੁਰੂ ਹੀ ਵਖਾਣ ਸਕਦਾ ਹੈ । ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਰੂਪ ਗੁਰੂ ਜੋਤਿ ਜਾਮਿਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ, ਏਵਡ ਵਡੇ ਦੇ ਗੁਣ ਕਥਨ ਬਖਾਨਣ ਦੀ । ਤਿਨ੍ਹਾਂ ਗੁਰੂ ਵਖਾਣੇ (ਕਥਨ ਕੀਤੇ) ਧੁਰੋ ਆਏ ਗੁਰਬਾਣੀ ਰੂਪੀ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ, ਇਹਨਾਂ ਗੁਣਾ ਦੇ ਅਸਲੇ ਵਿਚਿ ਹੀ, ਗੁਰੂ ਘਰ ਦੇ ਸਿਖਾਂ ਗੁਰਮੁਖਾਂ ਨੂੰ ਗਾਵਣ ਕਥਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵਖਾਨਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਹੈ । ਵਧਾਉ ਘਟਾਉ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਨਾ ਕੋਈ ਰਲਾਉ ਹੀ ਰਲਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਰਲਾਉਂਦਾ ਵਧਾਉਂਦਾ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬੇਮੁਖ ਮੂੜ ਅਗਿਆਨੀ ਹੈ । ਗੁਟਬਾਣੀ ਨੂੰ ਜਿਉਂ ਕਾ ਤਿਉਂ ਗਾਉਣਾ ਵਖ ਨਣਾ, ਜਿਉਂ ਕੇ ਤਿਉਂ ਲੇਖੇ ਅਤੇ ਤਰਤੀਬ ਦਿਤੇ (ਧੁਰਿ ਧੁਰੰਦਰੀ ਤਰਤੀਬ ਦਿਤੇ) ਅੱਖਰਾਂ ਵਿਚਿ ਗਾਵਣਾ ਵਖਾਨਣਾ ਹੀ ਥਾਇੰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ (ਲੇਖੇ ਲਗਦਾ ਹੈ) । ਇਸ ਬਿਧੇ ਗਾਵਣ ਵਖਾਨਣ ਵਿਚਿ ਹੀ ਅਗਾਧ ਕਲਾ ਵਰਤਦੀ ਤੇ ਵਰਸਦੀ ਹੈ, ਗਾਵਣ ਸੁਣਨਹਾਰਿਆਂ ਤੇ, ਅਤੇ ਵਖਾਨਣ ਕਥਨਹਾਰਿਆਂ ਤੇ । ਇਸ ਅਗਾਧ ਕਲਾ ਦੀ ਪਾਰਸ ਰਸਾਇਣਤਾ ਪ੍ਰਥਾਇ ਇਹੀ ਗੁਰਵਾਕ ਹੈ:-
ਗੁਰਬਾਣੀ ਗਾਵਹੁ ਭਾਈ ॥ ਓਹ ਸਫਲ ਸਦਾ ਸੁਖਦਾਈ ॥੨॥੧੭॥੮੧॥
ਸੋਰਠਿ ਮ: ੫, ਪੰਨਾ ੬੨੯
ਇਹ ਧੁਰੋਂ ਆਈ ਗੁਰਬਾਣੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬਾਣੀ ਹੈ । ਇਸ ਨੂੰ ਪਰਸਿਆਂ,