ਹੈਰਾਨ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਇਸ ਨਾਲ ਕੀ ਸੰਬੰਧ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ ਕਿਹੋ- ਜਿਹੇ ਸਨ? ਉਸ ਬੁੱਢੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਂ ਪੁੱਛ ਲਵਾਂ, ਜੀਵਨ-ਭਰ ਦਾ ਮੇਰਾ ਅਨੁਭਵ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁੱਛ ਲਵਾਂ ਕਿ ਉਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ ਕਿਹੋ-ਜਿਹੇ ਸਨ? ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਉਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਨਾਉਂ ਵੀ ਨਾ ਲੈ । ਉਹਨਾਂ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੇ ਹੀ ਕਾਰਨ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਪਿੰਡ ਛੱਡਣਾ ਪਿਆ ਹੈ । ਉਸ ਬੁੱਢੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਫਿਰ ਕੋਈ ਹੋਰ ਪਿੰਡ ਲੱਭ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਬੁਰੇ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਦੁਸ਼ਟ ਹਨ ਅਤੇ ਇਥੇ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਅਤੇ ਇਸ ਬੁੱਢੇ ਆਦਮੀ ਨੇ ਠੀਕ ਹੀ ਕਿਹਾ। ਅਤੇ ਉਸ ਆਦਮੀ ਦੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਇਕ ਹੋਰ ਆਦਮੀ ਆਇਆ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਂ ਇਸ ਪਿੰਡ 'ਚ ਵਸਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਇਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਕਿਹੋ-ਜਿਹੇ ਹਨ? ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਉਹੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਪੁੱਛ ਲਵਾਂ ਕਿ ਉਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ ਕਿਹੋ-ਜਿਹੇ ਸਨ, ਜਿਥੋਂ ਤੂੰ ਆਇਆ ਹੈਂ? ਉਸ ਆਦਮੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਉਸ ਦਾ ਨਾਉਂ ਮੈਨੂੰ ਅਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉੱਨੇ ਬਿਹਤਰ ਲੋਕ ਮੈਂ ਕਿਤੇ ਦੇਖੇ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਬੁੱਢਾ ਬੋਲਿਆ, ਆ ਸਵਾਗਤ ਹੈ, ਵਸ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਤੈਨੂੰ ਉਸ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ ਲੋਕ ਮਿਲ ਜਾਣਗੇ ।

ਅਸੀਂ ਜੋ ਹਾਂ, ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਸਦਾ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਹੀ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ। ਤਾਂ ਜਿਹੜਾ ਆਦਮੀ ਗ੍ਰਹਿਸਥ ਵਿੱਚ ਦੁਖੀ ਅਤੇ ਪੀੜਿਤ ਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਸੀ ਉਹ ਸੰਨਿਆਸੀ ਹੋ ਕੇ ਕਦੇ ਅਨੰਦਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਦਮੀ ਤਾਂ ਉਹੀ ਦਾ ਉਹੀ ਹੈ। ਦੁਕਾਨ ਜ਼ਰਾ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਮਕਾਨ ਕੁਝ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮੰਦਰ, ਜ਼ਰਾ ਅਨੰਦ ਦੇਵੇਗਾ। ਉਹ ਆਦਮੀ ਜਿਹੋ-ਜਿਹਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਹੀ ਲੈ ਜਾਏਗਾ । ਇਹ ਬੜੇ ਅਸਚਰਜ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਆਪਣੇ-ਆਪ ਤੋਂ ਭੱਜਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਕੋਈ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਤੋਂ ਭੱਜ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਭੱਜ ਜਾਉ ਲੇਕਿਨ ਤੁਸੀਂ ਜਿਥੇ ਹੋਵੋਗੇ ਫਿਰ ਆਪ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰ ਲਉਗੇ । ਇਸ ਲਈ ਜਦ ਗ੍ਰਹਿਸਥੀ ਭੱਜ ਕੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਨਵੀਆਂ ਗ੍ਰਹਿਸਥੀਆਂ ਵਸਾਉਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ, ਸਿੱਖਾਂ ਦੀਆਂ, ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਵਾਂ ਦੀ ਨਵੀਂ ਦੁਨੀਆਂ ਵਸਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦ ਉਹ ਘਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਭੱਜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਆਸ਼ਰਮ ਵਸਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਇਧਰ ਦਾ ਰਾਗ ਛੱਡਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਥੋਂ ਦਾ ਨਵਾਂ ਰਾਗ ਪੈਦਾ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਧਰ ਇਕ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਜੋ ਛੱਡ ਕੇ ਗਏ ਹਨ, ਨਵੀਆਂ ਸ਼ਕਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਫਿਰ ਉਥੇ ਹੀ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਸੁਭਾਵਕਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਆਦਮੀ ਉਹ, ਉਹ ਦੇ ਉਹ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਕਾਨ ਵਿੱਚ ਸਨ।

ਇਸ ਲਈ ਜਦ ਕੋਈ ਆਦਮੀ ਦੁਕਾਨ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਸਨ ਅਤੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਹੋ ਗਏ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਬੁੱਧੀ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੋਚਣ ਦੇ ਢੰਗ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਗਣਿਤ ਤੇ ਹਿਸਾਬ ਉਹੀ-ਦੇ-ਉਹੀ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਬਿਰਤੀ,