ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਵੇਖ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਕਰ ਕੇ ਤਲਵਾਰ ਦੀ ਮੁਠ ਤੇ ਹੱਥ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਓਹ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰੋਂ ਵੇਖ ਕੇ ਹੀ ਝੁਕ ਝੁਕ ਕੇ ਸਲਾਮ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ੨੩ ਅਕਤੂਬਰ ੧੮੪੭ ਨੂੰ ਇੱਕ ਚਿੱਠੀ ਲਾਟ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਮੰਗਵਾ ਕੇ ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਬਿਲਕੁਲ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਸਲਤਨਤ ਦੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਏ। ਕੋਈ ਕੰਮ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਨਾ ਰਹਿਣ ਦਿੱਤਾ, ਕੌਂਸਲ ਨਾਮ ਧਰੀਕ ਰਹਿ ਗਈ।

ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਤੇਜ ਸਿੰਘ ਨੇ ਮਹਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਰਾਣੀ ਦੀਆਂ ਖੁਲਮ ਖੁਲ੍ਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਤੇਜ ਸਿੰਘ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਕੇ ਮਹਲਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਮਹਾਰਾਣੀ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਫਿਟਕਾਰ ਪਾਈ ਤੇ ਨੌਕਰਾਣੀਆਂ ਤੋਂ ਧੱਕੇ ਦਵਾ ਕੇ ਮਹਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਅੱਗੋਂ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਆਉਣ ਦੀ ਰੋਕ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਤੇਜ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਅੱਗ ਲਗ ਗਈ। ਉਹਨੇ ਰੈਜ਼ੀਡੰਟ ਨੂੰ ਸਿੱਧੀਆਂ ਪੁੱਠੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕੈਹਕੇ ਰਾਣੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੋਰ ਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਰਾਣੀ ਦੀ ਗਲ ਗਲ ਤੇ ਸ਼ੁਬ੍ਹਾ ਹੋਣ ਲਗਾ।

੮ ਨਵੰਬਰ ੧੮੪੭ ਨੂੰ ਰਾਣੀ ਦੇ ਨਾਮ ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਵਲੋਂ ਇੱਕ ਚਿੱਠੀ ਪੁੱਜੀ, ਜਿਸ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਕਿ:

'ਅਫਵਾਹ ਉਡ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਮਹਾਰਾਣੀ ੧੫-੨੦ ਸਰਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਲੇ ਕੁਵੇਲੇ ਰੋਟੀ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਬੁਲਾ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਕਾਂਤ ਵਿੱਚ ਸਲਾਹਾਂ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ੫੦ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਚੋਖਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਛਕਾ ਕੇ ਨਕਦੀ ਵੀ ਦੇਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਆਪ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੈਰ ਧੋਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਹੁਣ ੧੦੦ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਰੋਟੀ ਕਰਨ ਦੀ ਤਜਵੀਜ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਨੌਕਰ ਚਾਕਰ ਤੇ ਨੌਕਰਾਣੀਆਂ ਕਈ ਸਰਦਾਰਾਂ ਪਾਸ ਸਲਾਹਾਂ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਭੇਜੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਮੈਂ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਾਇਮ ਰਖਣ ਦਾ ਜ਼ੁਮੇਵਾਰ ਹਾਂ। ਇਸ ਕਰ ਕੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮਹਾਰਾਣੀ ਨੂੰ ਇਹ ਕੰਮ ਉੱਕਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨੇ ਚਾਹੁੰਦੇ। ਹੁਣ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਕਿਸੇ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਸਰਦਾਰ ਦੇ ਘਰ ਨਾ ਜਾਣ ਦਿਓ। ਨਾ ਕਿਸੇ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਵੋ। ਜੋ ਕੋਈ ਖੈਰਾਤ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇ ਤਦ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸੰਗਰਾਂਦ ਨੂੰ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਕਰੋ।'

ਮਹਾਰਾਜਾ ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਇਸ ਚਿੱਠੀ ਦਾ ਉੱਤਰ ਬੜੇ ਨਰਮ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਣਾ ਪਿਆ ਜੋ ਉਸ ਨੇ ਹੰਝੂ ਕੇਰ ਕੇ ਕਿਹਾ। ਰਾਣੀ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਜੋ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖੀ ਉਹਦੇ ਨਾਲ ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਦੀ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਸੱਲੀ ਹੋ ਗਈ, ਕਿੰਤੂ ਦਵੈਖੀਆਂ ਤੇ ਦਵੈਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਹਰ ਵੇਲੇ ਸਿਖਾਣ ਪੜ੍ਹਾਣ ਤੋਂ ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਰਾਣੀ ਬਾਬਤ ਸ਼ਕ ਵਧਦਾ ਹੀ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਇੱਕ ਖਤਰਾਣੀ ਜੋ ਮਹਾਰਾਣੀ ਸਾਹਿਬਾਂ ਦੀ ਸਹੇਲੀ ਸੀ, ਮੁਲਤਾਨ ਤੋਂ ਆਉਂਦੀ ਵੇਰ ਇੱਕ ਚਿੱਟਾ ਗੰਨਾ ਜੋ ਹਿੰਦੂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਚੀਜ਼ ਦੱਸੀ ਹੈ, ਆਉਂਦੀ ਵੇਰ ਲੈ ਆਈ। ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਇਹ ਨਤੀਜਾ ਕੱਢਿਆ ਕਿ ਇਸ ਆਵਾਜਾਈ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਰਾਣੀ ਜਿੰਦਾਂ ਮੁਲਤਾਨ ਦੇ ਦੀਵਾਨ ਮੂਲ ਰਾਜ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਭੜਕਾਉਣ ਦੀ ਗੋਂਦ ਗੁੰਦ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਈ ਹੋਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਤੇ ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਦਾ ਸ਼ੱਕ ਵਧਦਾ ਹੀ ਗਿਆ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਲਾਬ ਸਿੰਘ ਦਾ ਖ਼ਾਸ ਨੌਕਰ ਸੀ, ਮਹਾਰਾਣੀ ਪਾਸ ਨੌਕਰ ਰਖਾਇਆ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਇਸ ਦੀ ਜ਼ਬਾਨੀ ਤੇਜ ਸਿੰਘ ਤੇ ਗੁਲਾਬ ਸਿੰਘ ਨੇ ਜੋ ਰਾਣੀ ਦੇ ਬੜੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਬਣ ਰਹੇ ਸਨ, ਮਹਾਰਾਣੀ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਵਿਚ ਬੜੀਆਂ ਹੀ ਅਯੋਗ ਗੱਲਾਂ ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਅਖਵਾਈਆਂ। ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਨੇ ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਲਿਖ ਕੇ ਰਾਣੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਗਵਰਨਰ ਜਨਰਲ ਪਾਸ ਸ਼ਕਾਇਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਅਜੇ ਇਸ ਸ਼ਕਾਇਤ ਦਾ ਕੋਈ ਉੱਤਰ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਸੀ ਕਿ ਤੇਜ ਸਿੰਘ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿਆਲਕੋਟ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ੩੦ ਹਜ਼ਾਰ ਜਾਗੀਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਆਮ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣ ਲੱਗਾ ਜੋ