

ਰੋਕਣ। ਇਸ ਹੁਕਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕਮਾਲ ਖਾਂ ਨੇ ਅਫਰੀਦੀ ਪਠਾਣਾਂ 'ਤੇ ਅਚਾਨਕ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਫਰੀਦੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਜਾਂ ਭੱਜ ਗਏ। ਅਫਰੀਦੀ ਸਰਦਾਰ ਦਾ ਪੁੱਤ੍ਰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਬੇ-ਮਸਾਲ ਅਰਬੀ ਘੋੜੀ ਨੂੰ ਕਮਾਲ ਖ਼ਾਂ ਆਪਣੇ ਖੇਮਿਆਂ 'ਚ ਲੈ ਆਇਆ।
ਇਸ 'ਸਫੈਦ ਪਰੀ' ਨਾਮ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਘੋੜੀ ਨੂੰ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ ਕਮਾਲ ਖਾਂ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਸੀ-ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਉਸ ਹੇਰ ਫੇਰ ਤੋਂ ਬੇਖ਼ਬਰ, ਜਿਸ ਨੇ ਕਮਾਲ ਖਾਂ ਨੂੰ ਬਰਬਾਦ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਚਰਾਗ ਗੁਲ ਉਰਫ਼ ਗੁਲਬਾਨੋ ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ ਪੁਚਾ ਦੇਣਾ ਸੀ।
ਇਹ ਘੋੜੀ ਕੀ ਸੀ, ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਉੱਤਰੀ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਹੂਰ। ਚਿੱਟਾ ਦੁੱਧ ਰੰਗ, ਸੁਡੋਲ, ਉੱਚੀ ਕਾਠੀ, ਜਦੋਂ ਦੌੜਦੀ ਤਾਂ ਪੈਰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਲੱਗਦੇ ਨਜ਼ਰ ਨਾ ਆਉਂਦੇ। ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਦੇ ਰੇਸ਼ਮ ਜਿਹੇ ਵਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਂਗ ਹਵਾ 'ਚ ਲਹਿਰਾਉਣ ਲੱਗਦੇ ਅਤੇ ਸਿਰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਿਆ ਹੁੰਦਾ ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੁਸਨ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਫ਼ਖ਼ਰ ਹੋਵੇ।
ਇਕ ਦਿਨ ਜਦ ਗੁਲਬਾਨੋ ਇਕ ਝਰਨੇ ਕੱਢੇ ਕੱਪੜੇ ਧੋ ਰਹੀ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਸਿੱਖ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੇਮਿਆਂ ਵੱਲ ਆਉਂਦਿਆਂ ਤੱਕਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਦੌੜ ਕੇ ਆਪਣੇ ਬਾਪ ਨੂੰ ਜਾ ਖ਼ਬਰ ਕੀਤੀ। ਕਮਾਲ ਖ਼ਾਂ ਸਮਝ ਗਿਆ ਕਿ ਜ਼ਰੂਰ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ 'ਸਫ਼ੈਦ ਪਰੀ' ਬਾਰੇ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਅਤੇ ਸਫ਼ੈਦ ਪਰੀ ਨੂੰ ਉਸ ਨਾਲ ਕੋਹ-ਸੁਲੇਮਾਨ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ।
ਮਹਾਰਾਜੇ ਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦਾ ਦਰੋਗਾ 'ਖ਼ੁਦਾ ਬਖ਼ਸ਼' ਜਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖੇਮਿਆਂ 'ਚ ਪਹੁੰਚਿਆ ਤਾਂ ਕਮਾਲ ਖ਼ਾਂ ਨੇ ਬੜੇ ਤਪਾਕ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਖ਼ੈਰ-ਮਕਦਮ ਕੀਤਾ। ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕ ਵੱਡੇ ਤੰਬੂ 'ਚ ਬਿਠਾਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਦੋ ਦੁੰਬੇ ਕੱਟ ਕੇ ਪਕਾਏ ਗਏ।
"ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਡੇਰੇ 'ਤੇ ਆਏ । ਸਾਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਇੱਜ਼ਤ ਬਖ਼ਸ਼ੀ ।" ਕਮਾਲ ਖ਼ਾਂ ਬੋਲਿਆ।
"ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਹੈ,” ਖ਼ੁਦਾ ਬਖ਼ਸ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ। "ਅਸੀਂ ਖ਼ੁਦਾ ਦੀ ਮਿਹਰ ਨਾਲ ਬੜੇ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਮਿਲੇ ਹਾਂ...।" ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਸਮੀ ਗੱਲਾਂ ਬਾਤਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੁਦਾ ਬਖ਼ਸ਼ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਆਉਂਦਿਆਂ ਬੋਲਿਆ:
"ਦਰਅਸਲ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਅਫ਼ਰੀਦੀਆਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਕੇ ਤੁਸਾਂ ਹਰਾਇਆ, ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਕ ਸਫ਼ਾਰਤਖ਼ਾਨਾ ਮਹਾਰਾਜੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰਦਾਰ ਸਮਦ ਖਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਲੜਾਈ 'ਚ ਹਲਾਕ ਹੋ ਜਾਣ ਦਾ ਅਫ਼ਸੋਸ ਤੇ ਹੈ ਹੀ ਪਰ ਜਿਸ ਘੋੜੀ 'ਤੇ ਉਹ ਸਵਾਰ ਸੀ ਉਸ ਨਾਯਾਬ ਘੋੜੀ 'ਸਫ਼ੈਦ ਪਰੀ' ਦੀ ਨਸਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਪੁਸ਼ਤਾਂ ਤੋਂ ਚਲੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ ਹਜ਼ਰਤ ਮੁਹੰਮਦ ਦੀ ਘੋੜੀ ਨਾਲ ਜਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਸਮਦ ਖ਼ਾਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਆਖਿਆ ਕਿ ਜੇ ਸਰਕਾਰ ਉਸ ਦੀ ਉਹ ਘੋੜੀ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦੇਣ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ